Ukrayna, Dünya’da kendi alanındaki ilk girişim olarak nitelendirdiği, savaş alanında elde ettiği yapay zeka verilerini müttefiklerinin kullanımına açıyor.
Defense News tarafından yapılan habere göre Ukrayna Savunma Bakanlığı, otonom insansız sistemler için yapay zeka (YZ) modellerini eğitmek amacıyla elde ettiği gerçek muharebe verilerini uluslararası ortakları ve savunma şirketleriyle paylaşma kararı aldı. Kiev yönetimi tarafından “Dünya’da kendi alanındaki ilk girişim” olarak nitelendirilen bu adım, otonom savunma sistemlerinin geliştirilme sürecini hızlandırmayı hedefliyor.
Ukrayna Savunma Bakanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre devletler, yerli savunma sanayii şirketleri ve yabancı ortaklar arasında yeni bir iş birliği çerçevesi başlatan kararname bu hafta onaylandı. Ukrayna Savunma Bakanı Mykhailo Fedorov programı duyurduğu bir basın açıklamasında, “Savaşın geleceği otonom sistemlere ait. Amacımız, insansız hava araçları ve diğer savaş platformlarının otonomi düzeyini artırarak hedefleri daha hızlı tespit etmelerini, savaş alanı koşullarını analiz etmelerini ve gerçek zamanlı karar almayı desteklemelerini sağlamaktır.” ifadelerini kullandı.
Bahse konu karar, geçen ayın sonlarında İran’da başlayan savaşa bir düzineden fazla ülkenin dahil olması ve dünya çapında orduların otonom savunma sistemlerine yönelik yatırımlarını hızlandırmasıyla birlikte geldi. Otonom sistemler veya hedef tanıma yazılımları geliştiren şirketler için bunun değeri çok açık. Doğrulanmış, gerçek dünyadan elde edilen eğitim verileri, geliştirme sürelerini kısaltıyor ve hiçbir laboratuvar ortamının taklit edemeyeceği şekilde model performansını artırıyor.
Müttefik hükümetler için ise bahse konu veriler, kendi savaş veri setlerini sıfırdan oluşturmak zorunda kalmadan yapay zeka destekli savunma yeteneklerini sahaya sürmenin daha hızlı bir yolunu sunacak. Bakan Fedorov, bu durumu hem ortakların daha iyi eğitim verisi elde ettiği hem de Ukrayna’nın cephe hatları için otonom yeteneklerin gelişiminin hızlandığı bir “kazan-kazan” senaryosu olarak tanımladığı belirtiliyor.
Yeni programın merkezinde, Ukrayna Savunma Bakanlığı İnovasyon ve Savunma Teknolojilerini Geliştirme Merkezi bünyesinde oluşturulan özel bir YZ platformu yer alıyor. Bu platform, ortakların ülkenin dijital komuta kontrol sistemi DELTA’ya veya diğer hassas askeri veri tabanlarına doğrudan erişim sağlamadan yapay zeka modellerini gerçek muharebe verileri üzerinde eğitmesine olanak tanıyor ve kritik bir güvenlik bariyeri oluşturduğu belirtiliyor.
Savunma Bakan Yardımcısı Yarbay Yuriy Myronenko, geçen ay Military Times’a verdiği demeçte, platformun güvenliğinin Amerikan Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü (NIST) standartlarına dayandığını ve her yıl “Büyük Dörtlü” danışmanlık firmaları tarafından denetlendiğini ifade etti.
Ukrayna’nın sahip olduğu veri setleri, halihazırda yer ve hava hedeflerini gerçek zamanlı olarak otomatik tespit etmek için sinir ağlarını (neural networks) kullanan DELTA muharebe yönetim sistemini destekliyor. Myronenko, yapay zekanın, hızın ve ölçeğin belirleyici olduğu mevcut harp ortamında bu tür bir veri omurgasının hayati önem taşıdığını vurgulayarak, “Sadece veriyle kontrol sağlayabilirsiniz. Aksi takdirde bu kadar çok sayıda dronu, personeli, cephe hattını ve kaynağı bu kadar hızlı nasıl koordine edebileceğinizi bilemiyorum.” değerlendirmesinde bulundu.
Ayrıca Myronenko açıklamalarında, “Sistemimizi, verilerin doğrudan savaşan kişiler tarafından getirildiği şekilde kurduk. Verileri oraya getiriyorlar ve bu veriler belirli biçimlerde toplanıp bizim için merkezileştiriliyor.” ifadelerini kullandı.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in geçtiğimiz Ocak ayında ordunun genelinde kapsamlı bir YZ entegrasyonu çağrısında bulunması da dahil olmak üzere, dünya çapında orduların yapay zekayı savunma ağlarına entegre etme yarışına girdiği bir dönemde, Ukrayna’nın bu hamlesi kritik bir dönüm noktası olarak görülmektedir.
İlgili Olarak
Trakya Elektrik Elektronik Mühendisiliği Bölümü öğrencisi. Savunma sanayii meraklısı.
