İsrail Savunma Bakanlığı, Yunanistan’da bütünüyle İsrail yapımı sistemlere dayanan çok katmanlı bir hava savunma kalkanı kurulacağını açıkladı.
Yunanistan ile İsrail arasında, bütünüyle İsrail yapımı sistemlere dayanan çok katmanlı bir hava savunma ağı kurulmasını öngören yaklaşık 3 milyar euroluk kapsamlı bir savunma anlaşması imzalandı. İsrail Savunma Bakanlığı tarafından 31 Ağustos Pazartesi günü imzalanan anlaşma, Yunanistan’ın “Tholos” (Aşil Kalkanı) hava savunma programı kapsamında hayata geçirilecek.
Anlaşma; hava ve balistik füze savunmasının yanı sıra sensörler, komuta-kontrol (C2) sistemleri ve önleme unsurlarını bir araya getiren çok katmanlı bir savunma mimarisinin kurulmasını kapsıyor. Projede IAI, Rafael ve ELTA Systems gibi İsrail’in önde gelen savunma sanayii şirketlerinin yer alması bekleniyor.
İsrail medyasına dayandırılan bilgilere göre; proje kapsamında kurulacak ulusal komuta-kontrol merkezi yapay zekâ (YZ) yetenekleriyle donatılacak. Aynı kaynaklar, anlaşma dahilinde İsrailli turistlerin de yoğun ilgi gösterdiği bazı Yunan adalarına SPYDER hava savunma sistemlerinin konuşlandırılmasının planlandığını belirtiyor.
Euro News tarafından yapılan habere göre program yalnızca sistem tedarikini değil, Yunan savunma sanayisinin projeye dahil edilmesini ve gelecekte ortak üretim imkanlarının geliştirilmesini de kapsıyor.
Toplam bütçesi 3 milyar 35 milyon euro olarak belirtilen programın en az yüzde 25’lik bölümünün Yunanistan’daki şirketlerin katılımıyla gerçekleştirilmesi planlanıyor. Yetkililere göre, 19 Yunan şirketi şimdiden programa dahil olmuş durumda. Ayrıca Yunanistan’da ihracat potansiyeline sahip bir üretim üssü kurulması da planlanıyor.
Bu bağlamda Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, Tholos programının ülkenin “Gündem 2030” savunma reformunun önemli bir parçası olduğunu söyledi. Ayrıca Dendias, Yunanistan’ın benzer bir sistemi hayata geçiren ilk Avrupa Birliği ülkesi olduğunu belirtti.
İsrail medyasına göre, anlaşma kapsamında İsrail’deki sisteme benzer şekilde yapay zekâ yeteneklerine sahip ulusal bir komuta-kontrol merkezi kurulacak. Yunan şirketlerinin, Rafael ve IAI’nin alt yüklenicileri olarak anlaşmadan yaklaşık 700 milyon euro pay alması bekleniyor. “Aşil Kalkanı” projesi kapsamında, İsrailli turistlerin de yoğun olarak ziyaret ettiği bazı Yunan adalarına SPYDER hava savunma sistemlerinin konuşlandırılması planlanıyor. Karşılaştırma açısından, İsrail tarihindeki en büyük savunma ihracatı anlaşması 2023 yılında Almanya ile imzalanan 3,5 milyar dolarlık Arrow 3 füze savunma sistemi anlaşması olmuştu.
İlgili Olarak
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler ve Savunma Sanayii araştırmacısı.
