Almanya, Netanyahu hükümetinin Gazze Şehri’ni işgal etme kararına tepki olarak İsrail’e silah ihracatını süresiz olarak durdurdu.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Gazze Şeridi’nde kullanılabilecek tüm silah ve askeri malzemelerin ihracat izinlerinin askıya alındığını duyurdu. Merz, bu adımın, “İsrail kabinesinin, İsrail ordusunun Gazze Şeridi’nde çok daha sert askeri operasyonlar yürütmesine” yönelik aldığı karara doğrudan yanıt olduğunu belirtti.
Defense News tarafından yapılan habere göre İsrail’in kara operasyonunu genişletme yönündeki siyasi karar, İsrail Genelkurmay Başkanı ve diğer üst düzey komutanların bölgenin tamamen ele geçirilmesine karşı çıkmasına rağmen alındı.
Merz’in açıklaması, Berlin’in İsrail’e yönelik tutumunda dikkat çekici bir değişimin devamı niteliğinde. Almanya, tarihi sorumluluk anlayışı gereği uzun yıllardır Tel Aviv’in en güçlü destekçilerinden biri olmuştu. Bu tutum zaman zaman Alman hükümeti ile kamuoyu arasında görüş ayrılığına yol açmıştı.
Merz, açıklamasında İsrail’in “meşru müdafaa hakkını” ve Hamas’ın silahsızlandırılması gerektiğini belirtti. Alman hükümeti verilerine göre çatışmaların başladığı dönemden Mayıs ortasına kadar İsrail’e 485 milyon euro değerinde silah ve askeri teçhizat ihracatına onay verildi. Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü’ne göre, 2019-2023 yılları arasında İsrail’in silah ithalatının yaklaşık yüzde 30’u Almanya’dan gerçekleşti ve bu oran ülkeyi ABD’nin ardından ikinci sıraya yerleştirdi. 2023 sonbaharında çatışmaların başlamasının ardından Almanya’nın İsrail’e silah ihracatı belirgin şekilde arttı.
Daha önce Merz hükümeti, 7 Ekim 2023’teki Hamas saldırılarının ardından İsrail’in orantısız karşılık vermeye devam etmesi durumunda sonuçları olabileceği konusunda uyarmıştı. Mayıs ayında Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, Gazze’deki durumu “katlanılamaz” olarak nitelendirmiş ve silah satışının durdurulması ile yaptırımların gündeme gelebileceğini belirtmişti.
Gazze Sağlık Bakanlığı’na göre, savaşta 61 binden fazla Filistinli hayatını kaybetti. Bağımsız araştırmalar, gerçek sayının çok daha yüksek olabileceğini gösteriyor. Yerel sağlık yetkilileri, neredeyse yarısı çocuk olmak üzere yaklaşık 200 kişinin açlıktan öldüğünü bildirdi. Birleşmiş Milletler’e bağlı Dünya Sağlık Örgütü ise Temmuz ayında, 5 yaş altındaki yaklaşık 12 bin çocuğun akut yetersiz beslenme ile mücadele ettiğini açıkladı.
Temmuz ayı sonunda Almanya ve Ürdün, Gazze’ye havadan gıda ve ilaç ulaştırmak için ortak bir hava köprüsü operasyonu başlattı. Gazze’deki insani krizin derinleşmesi ve İsrail’in ayrım gözetmeyen bombardımanları ile ablukası, son aylarda Tel Aviv hükümeti üzerindeki baskıyı artırdı.
Fransa, İngiltere ve Kanada, Filistin devletini resmen tanıma niyetlerini açıklarken; Almanya henüz bu yönde bir adım atmadı. Birçok insan hakları örgütü, aralarında İsrail merkezli kuruluşların da bulunduğu şekilde, İsrail’in Filistin halkına yönelik eylemlerini “soykırım” olarak nitelendiriyor.
Berlin’in silah sevkiyatını durdurma kararı, tam kapsamlı bir silah ambargosu anlamına gelmiyor ve Gazze’ye karşı kullanılamayacak hava savunma sistemleri gibi ekipmanların teslim edilmesine kapı açık bırakıyor.
İlgili Olarak
Gaziantep Üniversitesi Makine Mühendisliği Mezunu. Savunma Sanayii ve Uluslararası İlişkiler Meraklısı
