İran, yerli olarak geliştirdiği 3 adet uyduyu Rusya’nın Soyuz roketi ile uzaya gönderdi.
Rusya; İran’ın yerli olarak geliştirdiği Paya (Tolou-3), Zafar-2, ve Kowsar-1.5 uydusunu 28 Aralık günü Alçak Dünya Yörüngesi’ne (LEO) fırlattı. Bu uyduların 2 ila 5 yıl arasında değişen operasyonel görev süresine sahip olacağı açıklandı. Soyuz roketiyle gerçekleştirilen fırlatma, İran’ın uzay teknolojileri ve özellikle uzaktan algılama alanındaki kapasitesini artırmaya yönelik çalışmalarında önemli bir adım olarak değerlendirilmekte.
Iran International tarafından yapılan habere göre İranlı yetkililer, Rus fırlatma araçları kullanılarak gerçekleştirilen İran’ın 7. uydu görevi olduğunu açıkladı. Fırlatma kapsamında; Rusya’ya ait IoT (Internet of Things) uyduları, yer gözlem uyduları, üniversiteler tarafından geliştirilen platformların yanı sıra Belarus, Kuveyt ve Karadağ gibi ülkelerin de uyduları da uzaya gönderildi.
İran Uzay Ajansı Başkanı Hasan Salarieh ise fırlatmanın; İran’ın uçtan uca uzay yeteneklerine sahip sınırlı sayıdaki ülkeler arasındaki konumunu yansıttığını, İran’ın hedefinin uydu sayısını ve hassasiyetini artırmak olduğunu belirtti ve ekledi:
“İran; uydu tasarlayıp üretebilen, fırlatma araçlarına ve fırlatma, veri alma ve görüntü işleme altyapısına aynı anda sahip dünyadaki 10 ya da 11 ülkeden biridir. Bizim için gerekli olan; uydu sayısını artırmak, doğruluk ve kaliteyi yükseltmek ve farklı sınıflarda uydular geliştirmektir.”
İran Uzay Ajansı tarafından geliştirilen Paya (Tolou-3) uydusu, 150 kg ile en ağır ve en ileri teknoloji görüntüleme kabiliyetine sahip yer gözlem uydusu olarak tanımlanıyor. Uydu; yapay zekâ destekli veri işleme yeteneklerine sahip olup siyah-beyazda 5 m, renkli görüntülerde ise 10 m çözünürlük sunan 2 adet yer gözlem sensörü taşıyor. Ayrıca, İran’da ilk kez kullanılan ayna (mirror) tabanlı görüntüleme teknolojisi, uyduyu teknik açıdan önemli bir dönüm noktası hâline getiriyor. Uydunun görev kapsamı ise tarım, su yönetimi, çevresel izleme ve afet değerlendirmesi.
Zafar-2 uydusu ise İran Bilim ve Teknoloji Üniversitesi tarafından geliştirilmiştir. 15 m çözünürlüğe sahip optik kamerası bulunan bir uzaktan algılama uydusu olarak tasarlanan yer gözlem uydusu; doğal kaynakların izlenmesi, tarımsal faaliyetlerin değerlendirilmesi, afet ve kriz yönetimi ile çevresel analizler gibi sivil uygulamalarda kullanılmak üzere geliştirildi.
Kowsar-1.5 uydusu ise önceki Kowsar ve Hodhod uydu tasarımlarının özelliklerini bir araya getiren daha gelişmiş bir uydu. Yüksek hassasiyetli uzaktan algılama görüntüleme kabiliyetini IoT haberleşme modülü ile birleştiren uydu; Dünya gözlemi, akıllı tarım uygulamaları ve ticari uzay hizmetleri sunmayı hedefliyor.
İlgili Olarak
Havacılık ve Uzay Mühendisliği öğrencisi. Savunma sanayii araştırmacısı.
