Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı arasında Eurofighter savaş uçakları için yeni bir anlaşma imzalandı.
Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı, kısa süre önce Eurofighter Typhoon uçağı tedarik eden Türkiye ile bu uçaklara yönelik eğitim, destek ekipmanı ve hizmetleri sağlamak üzere kapsamlı yeni bir anlaşma imzaladı. Anlaşmayı Türkiye adına Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler imzalarken Birleşik Krallık adına ise Savunma Bakanı John Healey imzaladı.
Sözleşme kapsamında BAE Systems, yedek parça ve destek ekipmanları, ilgili mühendis ve pilot eğitimleri, gerçekçi eğitim simülatörleri ve elektronik harp kabiliyetleri teslim edecek. Ayrıca BAE Systems, uçakların hizmete girmesinden itibaren ilk üç yıllık süre boyunca teknik destek hizmetleri sağlayacak. İmzalanan yeni anlaşma, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin operasyonel hazırlığını ve etkinliğini destekleyecek aynı zamanda Türkiye’nin kabiliyetini kademeli olarak artıracak. Ek olarak Londra’da iki ülke arasında imzalanan anlaşma kapsamında, mekanik, aviyonik, silah ve görev sistemleri alanlarını kapsayacak şekilde 10 Türk pilotu ile yaklaşık 100 yer ekibi teknisyeni Birleşik Krallık’ta eğitim alacak.
Anlaşmanın imzalanmasından sonra Birleşik Krallık Savunma Bakanı John Healey şunları söyledi:
“Bu ortaklık sadece dünya lideri Britanya yapımı jetlerin ihracatını sağlamakla kalmıyor; aynı zamanda ittifaklar kuruyor, ekonomimizi büyütüyor ve NATO’yu daha da güçlendiriyor. Türkiye’nin Typhoon jetlerini satın alma kararı, Britanya sanayisine ve Britanya’daki istihdama duyulan güvenin bir göstergesidir; bu anlaşma Birleşik Krallık-Türkiye ortaklığına hayat vermektedir.
Birleşik Krallık Typhoon pilotları Orta Doğu semalarında savunma görevleri uçuşlarına devam ederken, Türk pilot ve mühendislerinin kolektif güvenliğimizi güçlendirmek adına Kraliyet Hava Kuvvetleri (RAF) personelimizle yan yana eğitim görecek olmasından gurur duyuyorum. İşte bu, savunma sanayisinin Britanya için sonuç üretmesidir.”
Ekim ayında tedarik sözleşmesi imzalanmıştı
27 Ekim 2025 Pazartesi günü Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın davetiyle Ankara’ya gelen Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer ve beraberindeki heyet, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler tarafından Mürted Hava Meydan Komutanlığında askerî törenle karşıladı. Eurofighter Typhoon tedarikinin ana gündem maddesi olan ziyarete Birleşik Krallık Savunma Bakanı John Healy ile Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Harv Smyth’de katıldı.
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde süren ikili ve heyetler arası görüşmelerin ardından ise Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Starmer tarafından Eurofighter Typhoon savaş uçağı konusunda iş birliği anlaşması imzalandı. Görüşmenin ardından basın mensuplarına değerlendirmede bulunarak, “İngiltere’den 20 adet, Katar ve Umman’dan 12’şer adet Eurofighter Typhoon almayı planlıyoruz.” diyen Güler, Katar’dan alınacak uçakların yeni yılın başında gelebileceğini söyledi.
Anlaşmanın detayları
Anlaşmanın ardından Birleşik Krallık hükümeti, “Türkiye’nin son dönemin en büyük savaş uçağı ihracatı olan 20 adetlik Eurofighter Typhoon savaş uçağı tedariki için 8 milyar sterline varan bir anlaşma imzalayarak önümüzdeki yıllar için binlerce vasıflı İngiliz işçinin istihdamının güvence altına alındığını” açıklamıştı.
Eurofighter Typhoon tedarikine ilişkin farklı rakamlar, anlaşmanın kapsamı ve tarafların paylaşımlarıyla açıklanıyor. Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer’ın açıkladığı 8 milyar sterlinlik tutar, Türkiye’nin ödeyeceği toplam paket maliyetinin üst sınırını ifade etmekte. Bu bağlamda söz konusu tutar yalnızca 20 uçağın satışını değil; MBDA tarafından üretilen METEOR füzeleri, pilot eğitimi, yedek parçalar ve tüm entegrasyon hizmetlerini de kapsıyor. Buna karşılık, 5,4 milyar sterlin, yapılan ilk anlaşmanın toplam maliyeti olarak öne çıkıyor.
Anlaşmanın ardından Birleşik Krallık hükümeti, “Türkiye’nin son dönemin en büyük savaş uçağı ihracatı olan 20 adetlik Eurofighter Typhoon savaş uçağı tedariki için 8 milyar sterline varan bir anlaşma imzalayarak önümüzdeki yıllar için binlerce vasıflı İngiliz işçinin istihdamının güvence altına alındığını” açıklamıştı.
Eurofighter Typhoon tedarikine ilişkin farklı rakamlar, anlaşmanın kapsamı ve tarafların paylaşımlarıyla açıklanıyor. Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer’ın açıkladığı 8 milyar sterlinlik tutar, Türkiye’nin ödeyeceği toplam paket maliyetinin üst sınırını ifade etmekte. Bu bağlamda söz konusu tutar yalnızca 20 uçağın satışını değil; MBDA tarafından üretilen METEOR füzeleri, pilot eğitimi, yedek parçalar ve tüm entegrasyon hizmetlerini de kapsıyor. Buna karşılık, 5,4 milyar sterlin, yapılan ilk anlaşmanın toplam maliyeti olarak öne çıkıyor.
BAE Systems’in 4,6 milyar sterlinlik payı ise toplam 8 milyar sterlinlik bütçeden yalnızca ana üretici firmalardan birine düşen kısmı temsil ediyor. Farklı rakamların ortaya çıkmasının nedeni, anlaşmanın Birleşik Krallık hükümetiyle yapılmasına karşın, MBDA, BAE Systems gibi şirketler ile Birleşik Krallık Hava Kuvvetleri gibi çeşitli paydaşları da kapsayan çok katmanlı bir yapıya sahip olmasından kaynaklanıyor.
İlgili Olarak
Tarih, uluslararası ilişkiler ve savunma sanayii araştırmacısı
