5’inci Ana Bakım Fabrika Müdürlüğü, Kara Kuvvetleri Komutanlığına ait uçak ve helikopterler ile diğer kuvvet ve komutanlıklara ait helikopterlerin fabrika seviyesi bakım, onarım yenileştirme ve modernizasyon faaliyetlerini başarıyla yerine getirmektedir. Fabrika bünyesindeki çeşitli bölüm amirleri ve işçi personel ile gerçekleştirdiğimiz röportajlarla kabiliyetleri aktarmaya çalıştık.
Fatih Mehmet Küçük
Defence Turk: Helikopter üzerinde yapılan yenileştirme çalışmaları hakkında kısaca bilgi verir misiniz?
5.ABFM: Helikopterler, her yıl yapılan gövde durum değerlendirmelerine göre yenileştirmeye alınmaktadır. Helikopterlerin bütün parçaları tamamen sökülmekte, sökülen parçalar ilgili atölyelere sevk edilerek gerekli kontrol, onarım ve yenileştirmeleri yapılmaktadır. Ayrıca helikopterlerin gövde boyaları tamamen sökülerek hasar ve çatlak kontrolleri yapılmakta, gövde üzerinde gerekli görülen onarımlar yapıldıktan sonra helikopterlere astar boya işlemi uygulanmaktadır. Bu işlemden sonra montaj işlemine başlanmaktadır. İlgili atölyelerde kontrolleri, onarımları ve yenileştirmeleri tamamlanan malzemeler ile ömürden dolayı değişecek malzemelerin montajı tamamlandıktan sonra helikopter yenilenmiş olarak uçuşa hazır hale getirilmektedir. Kaza kırım sonucunda büyük çaplı hasara uğramış helikopterlerin gövdeleri, gövde onarım mastarları ile onarılmaktadır.
Defence Turk: Gövde Grup Amirliği’nde yapılan işlerden kısaca bahseder misiniz?
5.ABFM: Hava araçlarının gövde ve yapısal parçalarının onarımı atölyemizde gerçekleştirilmektedir. Helikopter gövde ve yapısal parçalarını ayrıntılı bir şekilde kontrol ediyoruz. Tespit ettiğimiz hasar, korozyon ve çatlakları ilgili doküman ve prosedürlere göre onarıyoruz. Burada yapılan işlemleri ihtiyaç duyulması halinde destek verdiğimiz birliklere giderek yerinde yapabilmekteyiz.
5’inci Ana Bakım Fabrika Müdürlüğü Röportajı çalışmasının tamamı Defence Turk Dergi 19′uncu sayısında.
Çalışmanın tamamını buraya tıklayarak okuyabilirsiniz.
Defence Turk: Motor Aksesuar Grup Amirliği’nde ne gibi işlemler yapıyorsunuz?
5.ABFM: Bu atölyede motor bölümünde eğitimli ve yetişmiş personelle birlikte sabit ve döner kanatlı hava araçlarına ait türbinli ve pistonlu motorlar ile bunlara ait alt parçaların bakım, onarım ve yenileştirme işlemleri yapılmaktadır. Buraya yenileştirme veya onarım için gelen motorlar en küçük detayına kadar sökülerek kontrol edilmekte, ömrü dolan parçalar değiştirilmekte, hasarlı malzemeler ve parçalar onarılmakta, müteakiben montaj işlemi tamamlanan motorlar teste hazır hale getirilmektedir.
Defence Turk: Pal ve Pervane döner kanatlı hava araçlarında çok kritik bileşenler ve oldukça hassas işlemler gerekiyor. Burada gerçekleştirilen işlemleri tanımlar mısınız?
5.ABFM: Pal Pervane Kısım Amirliği Atölyesinde, hava araçlarına ait pal ve pervanelerin bakım, onarım ve yenileştirme işlemleri ilgili teknik yayın, iş prosedürleri ve uluslararası havacılık standartlarına uygun şekilde yapılmaktadır. Çeşitli hasarlardan dolayı atölyemize gelen pervane ve paller ilk olarak kalite kontrol personelimiz tarafından kontrol edilerek yapılacak onarıma karar verilmektedir. İlgili parçanın yenileştirme kitabına göre gerekli onarımı yapılmaktadır. Pal veya pervanelerdeki gözle görülemeyen hasarlar X-RAY cihazı kullanılarak detaylı olarak kontrol edilmekte ve tespit edilen hasarlara yönelik onarım işleminden sonra boyama ve statik balans işlemi yapılarak pal veya pervaneler kullanıma hazır hale getirilmektedir.
Gaziantep Üniversitesi Makine Mühendisliği Mezunu. Savunma Sanayii ve Uluslararası İlişkiler Meraklısı
