Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, Orta Ömür Modernizasyonu programı kapsamında modernize edilen ilk P-3 deniz karakol uçağının deniz havacılık filosuna katıldığını duyurdu.
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, resmi X hesabı üzerinden yaptığı paylaşımda, Yunanistan Deniz Kuvvetleri envanterindeki P-3 Deniz Karakol Uçaklarının modernizasyon programında ilk tam donanımlı uçağın teslim edildiğini bildirdi. Dendias açıklamasında dikkat çekici bir ifade kullanarak, “Nihayet, Orta Ömür Modernizasyonu (MLU) sözleşmesinin imzalanmasından 11 yıl sonra, ilk modernize edilmiş P-3 Deniz Karakol Uçağı Elefsis’teki Deniz Havacılık Filosuna teslim edildi.” ifadelerine yer verdi.
Söz konusu teslimat, Adalar Denizi ve Doğu Akdeniz’de denizaltı savunma harbi ve istihbarat, gözetleme ve keşif kabiliyetlerini artırmayı hedefleyen Yunanistan için kritik bir eşik olsa da, projenin başlangıcından bu yana geçen 11 yıllık süreç, ciddi politik tartışmaları ve teknik gecikmeleri barındırıyor.
Projenin doğuşu: Ekonomik krizin ortasında 500 milyon dolarlık imza (2014-2015)
Naval News tarafından yapılan habere göre Yunanistan’ın envanterindeki P-3B Orion uçakları, yedek parça sıkıntısı ve yapısal ömürlerinin dolması nedeniyle 2009 yılında uçuştan çekilmişti. 2014 yılında dönemin hükümeti tarafından alınan ve 2015’te resmiyet kazanan kararla, Yabancı Askeri Satışlar (FMS) kanalı üzerinden ABD ile yaklaşık 500 milyon dolarlık bir modernizasyon sözleşmesi imzalandı.
Bu karar, Yunanistan’ın derin bir ekonomik krizden geçtiği döneme denk geldiği için hem iç siyasette hem de Avrupa’da büyük tepki çekmişti. Alman BILD gazetesi, o dönemde Atina’nın kreditörlerden yardım beklerken yarım milyar dolarlık silahlanma harcaması yapmasını sert bir dille eleştirmişti. Dönemin Yunanistan Savunma Bakanı Panos Kammenos, parlamentoda ve basında projeyi savunmuş; kararın bir önceki hükümet döneminde alındığını ve Adalar Denizi’ndeki operasyonel ihtiyaçlar ile denizaltı tehditlerine karşı bu uçakların modernizasyonunun “hayati bir zorunluluk” olduğunu vurgulamıştı.
Eleştirilerin gölgesinde devam eden projenin endüstriyel başlangıcı, Temmuz 2016’da Lockheed Martin ve Yunan Havacılık ve Uzay Sanayii (HAI/EAB) tesislerinde düzenlenen resmi bir törenle yapılmıştı. Dönemin Savunma Bakan Yardımcısı Dimitris Vitsas’ın da katıldığı törenle başlayan program, 5 adet P-3B uçağının Yapısal Ömür Uzatma Programı (SLEP) ve Orta Ömür Modernizasyonunu (MLU) kapsıyordu.
Programın teknik omurgasını; uçakların gövde ömürlerinin 15.000 uçuş saati uzatılması, yeni nesil radar sistemleri, gelişmiş akustik işleme birimleri ve modern sensörlerin entegrasyonu oluşturuyordu.
‘Ara çözüm’ uçağı (2019)
Modernizasyon süreçlerinin planlanandan uzun sürmesi ve Yunan donanmasının DSH ve istihbarat kabiliyetindeki acil açık nedeniyle bir “ara çözüm” devreye alındı. Mayıs 2019’da HAI tesislerinde modernize edilen ilk “Ara Çözüm” P-3B uçağı düzenlenen törenle Yunan donanmasına teslim edildi. Bu uçak, tam MLU standardında olmasa da acil devriye ihtiyaçlarını karşılamak üzere asgari operasyonel seviyeye getirilmişti.
Aynı dönemde (Ocak 2019), projenin alt yüklenicilerinden ABD merkezli CP Technologies, uçakların görev bilgisayarları ve uçuş ekranlarının (LCD) yenilenmesi için özel bir sözleşme imzalayarak aviyonik yükseltme sürecine dahil oldu.
2019’daki ara çözüm teslimatının ardından, tam kapsamlı MLU standardına yükseltilecek uçakların entegrasyon süreçleri; tedarik zinciri problemleri, mühendislik zorlukları ve teknik darboğazlar nedeniyle yıllarca sarktı.
Bakan Dendias’ın son duyurusuyla birlikte, sözleşme tarihinden tam 11 yıl sonra, yapısal ömrü uzatılmış (SLEP) ve modern görev sistemleriyle donatılmış ilk P-3HN uçağı Elefsis Hava Üssü’nde kalıcı görevine başlamış oldu. Kalan dört uçağın teslimat takvimi belirsizliğini koruyor.
İlgili Olarak
Gaziantep Üniversitesi Makine Mühendisliği Mezunu. Savunma Sanayii ve Uluslararası İlişkiler Meraklısı
