ABD Özel Operasyonlar Komutanlığı (SOCOM), sınıf 2/3 İHA’lardan fırlatılabilen, küçük, karıştırmaya dayanıklı ve at-unut tipi bir mühimmat istiyor.
ABD Özel Operasyonlar Komutanlığı (SOCOM), orta boy insansız hava araçlarından fırlatılabilen, küçük, karıştırmaya karşı dayanıklı, at-unut (fire-and-forget) tipi bir füze tedarik etmek istiyor. Ordu, Küçük İşletmelerde İnovasyon Araştırması (Small Business Innovation Research/SBIR) ilanına göre “Symbiotic UAS Delivery System” (SCBDS) projesinin amacı, sınıf 2 veya 3 insansız hava araçlarından fırlatılabilecek, “özel harekât personelinin birden fazla atış sonrası rehberlik gerektirmeyen (fire-and-forget) kinetik vuruş yapmasına” olanak tanıyacak kadar küçük bir mühimmat geliştirmek.
SBIR duyurusunda, “mühimmatın 4 kilometreden fazla menzile sahip olması, kendi itki sistemine sahip olması ve fırlatıldığı sınıf 2/3 platformundan atış sonrası rehberlik girişi olmadan anti-personel ve/veya anti-material kinetik taarruzları icra edebilmesi” gerektiği belirtiliyor.
İstenen mühimmatın özellikleri
Defense News tarafından yapılan habere göre sistemin toplam ağırlığının 5 poundu (yaklaşık 2,27 kg) aşmaması ve bunun içinde 2 poundluk (yaklaşık 0,91 kg) “faydalı kinetik yük” bulunması öngörülüyor. Ayrıca mühimmat için asgari hız 100 km/s ve hedefe 5 metrelik isabet doğruluğu aranıyor. Bu noktada söz konusu isterlerin GPS’in kullanılamadığı ortamlar da dahil olmak üzere sağlanması şartı koşuluyor.
SCBDS’nin başlıca hedeflerinden biri, halihazırda Ukrayna savaşında etkisini gösteren yoğun karıştırma/jam ortamlarında çalışabilecek bir mühimmat geliştirmek. Rusya Ukrayna savaşı sırasında Rusya tarafının yoğun GPS karıştırmasının ATACMS, HIMARS ve Excalibur gibi GPS güdümlü mühimmatların etkinliğini ciddi şekilde düşürdüğü ifade edilmekte.
Bu bağlamda İngiliz uzmanlar, 2023’te Ukrayna’nın ayda yaklaşık 10.000 drone kaybettiğini ve bunun büyük ölçüde Rus karıştırmasına bağlı olduğunu öne sürmüştü. Bu nedenle aranan mühimmatta at-unut (fire-and-forget) tipi bir çözüm ihtiyacı vurgulanıyor. Ayrıca SBIR, yapay zekanın görsel verileri yorumladığı bilgisayarlı görüşün proje için kilit öneme sahip olacağını öne sürüyor.
Bu çerçevede ilanda, mühimmatın başlangıç hedef verisi sağlandıktan sonra radyo frekansı kontrolüne veya uydu tabanlı konum, navigasyon ve zamanlama (PNT) sistemlerine bağımlı olmadan hedefe yönelme kabiliyetine sahip olması gerektiği, “Mühimmatla iletişim ve kontrol arayüzleri dahil edilebilir ancak hedefi başarıyla taarruz etmek için bir veri bağlantısına bağımlı olamaz.” ifadeleri ile belirtildi.
Proje, 1. aşamada fizibilite çalışmasını, 2. aşamada prototipi ve 3. aşamada teknolojinin ticarileştirilmesini kapsayacak şekilde planlandı. Ayrıca SBIR, duyurusunda “Ticari pazarlarda İHA tabanlı teslimatların yaygınlaşmasıyla birlikte, bu teknolojinin bu alanda potansiyel bir uygulaması var.” ifadelerini kullandı.
Neden?
Gelişen insansız sistemler ile Ukrayna ve Rusya, sahadaki elektronik harp sistemlerine karşı fiber optik kablolarla yönlendirilen dronları sahaya sürerek bu “probleme” yanıt verdi. Ancak, yerleşik güdümlü ve 40 kiloluk MQ-27 ScanEagle gibi daha küçük bir İHA tarafından taşınabilecek kadar kompakt, at-unut tipi bir füzenin geliştirilmesi hâlâ kritik önemde görülüyor. Örneğin, bir Hellfire füzesi yaklaşık 45 kilogram ağırlığında olup bu da onu sınıf 5 olan MQ-9 Reaper gibi daha büyük bir İHA tarafından kullanılmasını gerektiriyor. Bu noktada daha kompakt bir mühimmatın özellikle hava desteğine kolay erişimi olmayan özel harekat birlikleri için kritik bir unsur olması bekleniyor.
İlgili Olarak
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler ve Savunma Sanayii araştırmacısı.
