Senatör Chris Van Hollen, ABD ile İsrail arasındaki savunma sanayii ve teknoloji iş birliğini derinleştirmeyi öngören düzenlemelerin 2027 Savunma Yetkilendirme Yasası’ndan (NDAA) çıkarılması için harekete geçti.
Maryland Senatörü Demokrat Chris Van Hollen, bu yılki Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası’nın (NDAA) hem Senato hem de Temsilciler Meclisi versiyonlarından, ABD ile İsrail’in savunma sanayii tabanları arasındaki bağları güçlendirmeyi amaçlayan maddelerin çıkarılması için başlatılan bir girişime öncülük ediyor.
Van Hollen ve aralarında Massachusetts’ten Elizabeth Warren, Vermont’tan Bağımsız Bernie Sanders ve Illinois’den Tammy Duckworth’ün de bulunduğu 11 Senatör tarafından imzalanarak Temsilciler Meclisi ve Senato liderlerine gönderilen bir mektupta; özel olarak yasa tasarısının Senato versiyonundaki 1217. Bölüm ile Temsilciler Meclisi versiyonundaki 219. Bölüm hedef alınıyor.
Defense News’in haberine göre söz konusu bölümler; Temsilciler Meclisinde “ABD-İsrail Savunma İş Birliği Girişimi”, Senatoda ise “ABD-İsrail Gelişmiş Teknolojiler, Birleşik Araştırma ve Artırılmış Güvenlik Çerçevesi (FUTURES) Yasası” olarak adlandırılıyor. Her iki tasarı da yapay zeka, kuantum teknolojisi ile kimyasal ve biyolojik silahlar dâhil olmak üzere, silah teknolojisi geliştirmede iki ülke arasında gelişmiş bir iş birliği öngörüyor.
Van Hollen’in ofisinden Military Times’a e-posta yoluyla yapılan açıklamada, “Senatör, bu hükümlerin kaldırılması için mevkidaşlarıyla birlikte çalışıyor ve maddelerin tasarıda kalması halinde atılacak sonraki adımları belirleyecek. Senatör, bu hükümlerin kaldırılması ve ABD’nin bağımsız olarak ve ulusal güvenlik çıkarları doğrultusunda hareket etme yeteneğini koruması için baskı yapmaya devam edecektir.” denildi.
Mektupta ayrıca, 2027 mali yılı İstihbarat Yetkilendirme Yasası’nın iki ülke arasındaki istihbarat paylaşımını artırmayı öneren bir hükmüne de değiniliyor. Tasarı metnine göre bu hükmün; İsrail’in “niteliksel askeri üstünlüğünü” korumasına ve “İsrail’i, ABD kuvvetlerini ve bölgesel ortakları tehdit eden İran Hükümeti ile İran’a bağlı devlet ve devlet dışı aktörlerin istikrarsızlaştırıcı faaliyetlerini caydırmasına ve bunlara karşı koymasına” yardımcı olması amaçlanıyor.
ABD hükümetinin İsrail’e verdiği destek, son üç yıldır yoğun bir inceleme altında. Gazze Sağlık Bakanlığı’na göre İsrail’in Gazze’deki savaşında bugüne kadar en az 74.000 Filistinli hayatını kaybetti. Reuters/Ipsos tarafından yapılan yeni bir ankete göre ise ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik düzenlediği saldırılar, ABD’de giderek daha az destek gören bir savaşa yol açtı.
ABD Başkanı Donald Trump, İsrail’e yönelik doğrudan askeri yardımı sona erdirme sözü vermişti. Desteği sağlayan mevcut mutabakat zaptının süresi ise 2028’de doluyor ve bu 10 yıllık anlaşma kapsamında İsrail’in ABD yapımı silahlar tedarik etmesi için milyarlarca dolarlık finansman sağlanıyor.
Van Hollen’ın da aralarında bulunduğu eleştirmenler; mevcut haliyle yıllık savunma bütçesi yasalarının, askeri tedariki bir yardım modelinden çıkarıp bu kez Dışişleri Bakanlığı yerine Pentagon’un gözetiminde olan ticari bir ortaklığa dönüştürdüğüne dikkat çekiyor.
İlgili Olarak
Defence Turk Yayın Koordinatörü. Türk savunma sanayii özelinde savunma ve güvenlik teknolojileri / politikaları araştırmacısı.
