Boeing, MQ-28 Ghost Bat insansız savaş uçağını Japonya’ya sunmayı planlıyor.
Japon Nikkei tarafından yapılan habere göre, Tokyo insansız hava araçları etrafında şekillenen yeni bir kıyı savunma konsepti üzerinde çalışırken Boeing, Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri ile ortaklaşa geliştirdiği MQ-28 Ghost Bat insansız savaş uçağını Japonya Savunma Bakanlığı’na sunmayı planlıyor. Bu bağlamda Boeing Savunma ve Uzay birimi Başkanı Steve Parker, Nikkei’ye yaptığı açıklamada şirketin MQ-28 Ghost Bat’ı Japonya Savunma Bakanlığı’na önereceğini söyledi.
MQ-28, insanlı savaş uçaklarıyla birlikte görev yapmak üzere tasarlandı. Bir ağ üzerinden birbirine bağlanan sistemler, sensör verilerini paylaşarak insanlı uçakların görev menzilini artırırken ilave bir pilotu riske atmadan görev yapılmasını sağlıyor. İnsanlı-insansız müşterek harekât konseptine yönelik küresel ilginin artmasıyla birlikte benzer sistemler savunma şirketleri açısından da önemli bir rekabet alanı haline geliyor. Bu alanda Baykar tarafından geliştirilen KIZILELMA insansız savaş uçağı da öne çıkan platformlardan biri olarak dikkat çekiyor.
Bu kapsamda Boeing’in yanı sıra diğer savunma şirketleri de Japonya’nın gelişmekte olan İHA pazarında yer edinmeye çalışıyor. Nitekim Nikkei, Avrupalı rakip Airbus’ın da Japonya’nın İHA pazarına girip girmemeyi değerlendirdiğini bildirdi. ABD’li, Avrupalı ve Japon savunma şirketleri, Tokyo’nun kıyı savunma yapılanması öncesinde konum elde etmek için rekabet ederken daha yeni şirketler de bu alanda yer edinmeye çalışıyor.
Daha önce Boeing Airpower Teaming System olarak adlandırılan Ghost Bat, Boeing’in Avustralya’daki iştiraki tarafından Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri ile birlikte geliştirildi. Yaklaşık 12 metre uzunluğundaki hava aracı, düşük görünürlük özelliklerine sahip ve otonom olarak ya da insanlı savaş uçaklarıyla koordineli şekilde görev yapabiliyor.
Defence Blog tarafından aktarıldığı üzere Avustralya, 2024 sonu itibarıyla erken üretim Block 1 konfigürasyonundaki 8 hava aracını teslim almıştı. Bu uçaklar, Woomera Test Sahası’nda 100 saatin üzerinde uçuş testi gerçekleştirdi ve kanat altındaki silah istasyonlarından gerçek mühimmat atışları yaptı. Boeing hâlihazırda geçiş modeli olarak 9 adet Block 2 üretirken, şirket dahili silah yuvasına ve daha uzun menzile sahip, daha gelişmiş Block 3 modelini geliştirmeyi planladığını açıkladı.
Ghost Bat küresel pazarda
Ghost Bat’in geliştirme süreci Avustralya ile sınırlı kalmazken, Boeing platform için uluslararası pazarda da çalışmalar yürütüyor. Boeing, Mart ayında Alman şirket Rheinmetall ile ortaklık kurarak Almanya Hava Kuvvetleri’nin insansız savaş uçağı ihtiyacı kapsamında Ghost Bat’ı teklif etti. Haziran ayında ise MQ-28, ABD, Avustralya, Japonya, Kanada ve Yeni Zelanda’nın katıldığı Valiant Shield 2026 tatbikatı kapsamında Mariana Adaları’ndan havalanarak ilk kez büyük ölçekli çok uluslu bir tatbikata katıldı.
Bu yaz ise bir Ghost Bat, California’daki Naval Air Station Point Mugu’da yeni iki tonlu gri kamuflajla uçuş testlerini tamamladı. İHA, modüler burun bölümüne ilk kez entegre edilen kızılötesi arama ve takip (IRST) sensörünü taşıyordu. Ghost Bat’ın hava muharebesindeki sensör ve silah kabiliyetlerinin geliştirilmesi, benzer şekilde hava-hava muharebesine odaklanabilen diğer insansız savaş uçağı projeleriyle karşılaştırma yapılmasına da imkân veriyor. Bayraktar KIZILELMA ise 31 Aralık 2025’te ASELSAN tarafından geliştirilen KARAT IRST ile test uçuşu gerçekleştirmişti.
Öte yandan Japonya, İHA testlerinin ilk aşamalarında Boeing ile iş birliği yapmıştı. Japonya Savunma Bakanlığı, 2025’in başlarında insanlı savaş uçaklarıyla birlikte görev yapabilecek insansız hava araçlarını simüle etmek amacıyla Boeing ile yaklaşık 155 milyon yen (997 bin dolar) değerinde bir sözleşme imzalamıştı. Bu çalışma, Tokyo’nun Birleşik Krallık ve İtalya ile birlikte geliştirdiği yeni nesil savaş uçağı programı (GCAP) kapsamında yürüttüğü insanlı-insansız müşterek görev araştırmalarının bir parçasıydı.
2023 yılında ABD, Japonya ve Tayvan’ın gerçek zamanlı deniz keşif İHA verisi paylaşacağına yönelik haberler gündeme gelmiş, ancak Tayvan Savunma Bakanlığı söz konusu gelişmeden haberdar olmadığını açıklamıştı. ABD ise 2024 yılında Japonya’nın, Ghost Bat’ın da dahil olduğu daha geniş kapsamlı “wingman” konseptinin merkezinde bulunan işbirlikçi savaş uçağı (Collaborative Combat Aircraft – CCA) programına resmen katılacağını doğruladı.
KIZILELMA ve Ghost Bat’ın hava-hava atışları
Bayraktar KIZILELMA, 30 Kasım 2025’te Sinop’ta ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarının işaretlediği hava hedefini GÖKDOĞAN füzesiyle vurarak dünyada bir ilke imza atmıştı. Boeing ve Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri tarafından geliştirilen MQ-28 Ghost Bat ise 8 Aralık 2025’te Woomera Test Sahası’nda AIM-120 AMRAAM ile bir hava hedefini vurduğu test atışını gerçekleştirdi; Boeing ve Avustralya Savunma Bakanlığı söz konusu testi 9 Aralık’ta duyurdu.
Bu noktada Boeing’in geliştirdiği MQ-28 Ghost Bat’ın amacının farklı olduğunu belirtmekte fayda var. Bu bağlamda Boeing’in sistemi, bir savaş uçağına eşlik edecek ve savaş uçağının yanında uçup onun için füze taşıyacak ve destek sağlayacak bir platform olarak tasarlanıyor. KIZILELMA ise insansız bir savaş uçağı olarak tasarlanmakta. Yani kendi başına muharebe edebilme kabiliyeti hedefleniyor. Bu yüzden kendi radarını kullanabilmesi, üzerindeki datalink ile iletişim kurarak taşıdığı füzeyi bağımsız şekilde kullanabilmesi KIZILELMA’nın kritik özellikleri arasında. Türkiye’nin ilk insansız savaş uçağı Bayraktar KIZILELMA, 2026 yılı içerisinde Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine girecek.
İlgili Olarak
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler ve Savunma Sanayii araştırmacısı.
