CANiK, savunma sanayine yönelik silah sistemleri ve entegre çözümleriyle SAHA 2026’da yer aldı. H. Zafer Aral da SAHA 2026 kapsamında Defence Turk’e yaptığı değerlendirmede fuarın yapısına ve uluslararası delegasyonların katılımına dikkat çekerek Türkiye’nin savunma sanayiindeki yükselişine vurgu yaptı.
Sena Kızılay
Defence Turk: Zafer Bey merhabalar. SAHA 2026 Fuarı hakkında neler düşünüyorsunuz?
H. Zafer Aral: Efendim bu fuar biraz B2B, yani kuvvetlerle üreticilerin ve alt yüklenicilerin buluşma fuarı ama tabii yabancı delegasyonlar da var. Güzel bir fuar geçiyor. Aslında tabii bu son senelerde değişen konjonktürde, savaş ortamlarında Türkiye’nin gelmiş olduğu noktayı göstermek açısından da çok önemli bu fuarlar. Yani dosta düşmana herkese burada siz hangi noktaya ulaştığınızı, hangi güce ulaştığınızı rahatlıkla gösterebiliyorsunuz. Tabii bu dostlara da büyük güven veriyor çünkü tedarik imkanı doğuyor. Dost ülkeler sizlerle beraber çalışmaya başlıyorlar, sistemleri beraber kuruyorsunuz.
Türkiye artık oyun kurucu. Yani eskiden oyunun bir parçasında rol alan bir ülkeyken bugün artık oyunu dikte eden, oyunu kuran, şekillendiren… Ama bunu da şöyle söyleyeyim size; bu fuarda artık görmüşsünüzdür, dün ya da konsept değişti. Daha önceki savaşlar, yani bu son 5 senede yaşadıklarımızdan önceki savaşlar sahada kuvvetlere bağlı, personelin gücüne bilgisine becerisine bağlı, elinizdeki savaş araçlarının büyüklüğüne gücüne bağlı şekilde çatışmalar devam ediyordu. Ama artık bu değişti. Yeni konsept yüksek teknoloji, IT, yüksek kabiliyet, yazılım, milyonlarca satırlık yazılımlar ve insansız yapıya dönüştü. Şimdi bu konsept artık sahalarda. Bu ne demek? Yapay zekayı kullanan yazılımlar taşıyan platformlar; deniz platformu, kara platformu veya hava platformu.
CANiK Yönetim Kurulu Başkanı H. Zafer Aral ile Söyleşi çalışmasının tamamı Defence Turk Dergi 32′nci sayısında.
Çalışmanın tamamını buraya tıklayarak okuyabilirsiniz.
Ve bunlar insansız olacak, uzaktan kumanda edilebilecek ürünler. Bunların üzerine koyacağınız silahı taşıyacak platformlar, yani kuleler. Bunlar da yapay zeka taşıyacak, uzaktan kumandalı olabilecek yazılımlar, elektrikler, elektronikler, kablajlarıyla beraber bütün bunları taşıyacak kuleler. Ve en nihayet sonunda silaha da ihtiyaç var. Bu silahlar da yeni konsept olan araçlar, insansız araçlar. Bunlar artık büyük devasa araçlar değil; yani yüksek taşıma kabiliyeti olan araçlar değil. Küçük, maliyeti düşük ama yüksek teknoloji ihtiva eden araçlar. Bunlara uygun silahlar olması lazım. Silahlar da artık akıllı silah olacak ve nihayet en son kullanılan mühimmat… Artık mühimmatlar akıllı mühimmat. Dolayısıyla şunu anlatmak istiyorum; ta ilk başından platformundan ta en son işte aracı, kulesi, silahı ve sonda mühimmatı… Buraya kadar artık akıllı sistemler, yapay zeka taşıyan sistemler. Siz sadece mühimmatı göndereceksiniz, mühimmat artık üzerindeki yapay zeka ve yazılımlarla hedefini bulacak, manevrasını yapacak, gidip nokta atışını yapacak ve infilak edecek. Yeni konsept bu.
Defence Turk: Bu dönüşüm içerisinde Türkiye’yi diğer ülkelerden ayıran temel avantajlar sizce nelerdir?
H. Zafer Aral: Şimdi ben bakıyorum, Türkiye… Evet biz savunma sanayine geç başladık ama Türkiye’nin en büyük avantajı şurada; hantal yapımız yok bizim geçmişten gelen. Yani 100 senedir, 150 senedir geriden gelen bir hantal yapısı yok Türkiye’nin savunma sanayinde. Tamamen genç, yeni, vizyonu yeni, mühendisleri yeni, yeni teknolojilere uygun yazılım yapabilen, program yapabilen, kablajını yapabilen, kartı hazırlayabilen, bütün bunları birleştirip birbirine entegre edebilen.
Defence Turk: Bu kabiliyeti okuyucularımızın daha iyi anlayabilmesi için somut bir örnek verebilir misiniz?
H. Zafer Aral: Bakın ben bir örnek veriyorum; biz şu anda dünya, yani gençlik veyahut da herkes televizyonda bir Tesla değil mi? İnsansız… Yani şoförsüz bir aracın “Aa şehirler de nasıl gidiyor?” İşte “Bu nasıl bir teknoloji?” diyoruz değil mi? Bunu hayal edin, bir de benim anlatacağımı hayal edin. İnsansız kara aracı veya deniz aracı uzaktan kumanda edilebilecek.
Tarih, uluslararası ilişkiler ve savunma sanayii araştırmacısı
