Onarım için Avustralya’dan yola çıkan ve ABD’ye gönderilen bir F-35 yedek parça sevkiyatı, Pasifik Okyanusu üzerinden geçerken rotasını değiştirdi ve Hong Kong’a ulaştı.
Politico tarafından yapılan habere göre “hassas F-35 savaş uçağı teknolojisi” bu yaz beklenmedik bir şekilde Hong Kong’a yönlendirildi. Bu durum Kongre’de bir soruşturmayı tetikledi ve Çin’in son derece gizli olan bu silah sisteminin kilit bileşenlerine erişebileceği ihtimalini gündeme getirdi.
Konuyla ilgili bilgi sahibi olan ve anonim kalma şartıyla konuşan 3 kaynağa göre onarım için Amerika Birleşik Devletleri’ne gönderilen bir F-35 yedek parça sevkiyatı, Avustralya’dan Pasifik Okyanusu üzerinden geçerken rotasını değiştirdi. Pentagon ise bazı parçaların kaybolduğunu doğruladı.
F-35 üreticisi Lockheed Martin adına bir aracı firma tarafından taşınan parçalar, bunun yerine Hong Kong’a ulaştı. Ekipmanın neden yönlendirildiği veya şu anda kimin elinde olduğu ise belli değil.
Daha önce haberlerde yer almayan olay, ulusal güvenlik komitelerindeki kongre personeli için devam eden bir dizi bilgilendirme toplantısını tetikledi. Kaynaklara göre, ABD Dışişleri Bakanlığı ve Pentagon yetkilileri personeli ilk olarak Haziran ayında bilgilendirdi. Önümüzdeki haftalarda birden fazla bilgilendirme toplantısının yapılması da bekleniyor.
İki kaynağa göre, sevkiyatta uçağın kokpitini örten ve yalnızca ABD ve müttefiklerinin erişebildiği gizlilik teknolojisini içeren kanopilerden biri de bulunuyordu. ABD’nin istemediği unsurlar, bu kanopilerden birine sahip olması durumunda parçaları inceleyebilir ve potansiyel olarak bu değerli teknolojiyi tersine mühendislikle kopyalayabilir. Pentagon’un F-35 Ortak Program Ofisi yaptığı açıklamada, “kullanılamaz durumdaki F-35 Lightning II parçalarının sevkiyatıyla ilgili bir sorunun farkında olduklarını” belirtti. Açıklamada, ofisin ABD yetkilileri ve sektör ortaklarıyla “bu parçaları geri almak, olayı araştırmak ve gelecekte benzer olayların yaşanmasını önlemek için önlemler almak” üzere çalıştığı belirtildi.
Çin, F-35 de dahil olmak üzere Pentagon’un gizli programlarına yönelik yaygın casusluk faaliyetlerinde zaten bulunmuş durumda. Eski Temsilciler Meclisi Silahlı Kuvvetler Komitesi üyesi ve Kongre Araştırma Servisi askeri havacılık analisti JJ Gertler, “Çin’in elektronik casusluk da dahil olmak üzere çeşitli yollarla F-35 verilerini elde etmeye çalıştığı bir sır değil. Ancak parçayla ilgili özelliklere veya diğer verilere zaten sahip olsalar bile, gerçek bir parçaya sahip olmak onlara daha fazla bilgi sağlayabilir ve zaten öğrendiklerini doğrulamalarına veya iyileştirmelerine olanak tanıyabilir.” dedi.
ABD-Çin Ekonomi ve Güvenlik İnceleme Komisyonu’nun (USCC) 2022’de Kongre’ye sunduğu yıllık raporda, Çin bağlantılı siber casusluk operasyonlarının hassas havacılık ve denizcilik teknolojileri üzerinde çalışan ABD savunma şirketlerini hedef aldığı ve bu operasyonlar sonucunda uçak gemileri ile F-35 savaş uçağı gibi gelişmiş ABD silah sistemlerine ilişkin tasarımların çalındığı belirtildi. Raporda ayrıca Çin’in siber casusluğu, ABD ile arasındaki teknolojik açığı kapatmanın ve ileri askeri teknolojilere daha hızlı erişmenin araçlarından biri olarak kullandığı yönündeki değerlendirmelere yer verildi.
Lockheed Martin ise yaptığı açıklamada, güvenlik nedenleriyle sevkiyatların durumu hakkında bilgi veremeyeceğini ancak uçak parçalarının sevkiyatına ilişkin tüm ABD düzenlemelerine uyduğunu belirtti. Açıklamada, “Ekiplerimiz, F-35 programının bütünlüğünü ve müttefik ortaklarımızın güvenliğini sağlamak için her sevkiyatı azami özen ve güvenlik önlemleriyle ele almaktadır.” denildi. Politico’ya göre ABD Dışişleri Bakanlığı yorum yapmaktan kaçındı. Çin Büyükelçiliği ise olaydan haberdar olmadığını belirtti.
İlgili Olarak
Gaziantep Üniversitesi Makine Mühendisliği Mezunu. Savunma Sanayii ve Uluslararası İlişkiler Meraklısı
