Polonya hükümeti, ülkenin Hava Kuvvetleri için çok amaçlı tanker-nakliye uçakları satın alma planlarını ilerleterek Airbus A330 MRTT (Multi Role Tanker Transport/Çok Amaçlı Tanker–Taşıma) uçakları almayı hedeflerken, alım işlemini gerçekleştirmek üzere İspanya ile iş birliği yaptı. Polonya başlangıçta Avrupa Birliği’nden alınacak kredileri kullanarak 2 uçak tedarik etmeyi planlıyordu. Ancak Madrid ile yapılan anlaşma, Varşova’nın bu siparişini 4 adede çıkarmasına olanak tanıyacak.
Bu çerçevede Polonya Savunma Bakanlığı’ndan bir Sözcü’nün Defense News’e verdiği demeçte, Polonya ve İspanya’nın, iki ülkeyi satın alma işlemini birlikte yürütmekle yükümlü kılan bir mutabakat imzaladığını açıkladı. Anlaşma, İspanyol hükümetinin teslimat sıralarını Polonya ile paylaşmasına imkan tanıyor.
Tedarik için Madrid ile güçlerini birleştiren Varşova, MRTT’leri 2030 yılına kadar teslim alacak. Anlaşma, Polonya Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz’in 2026 Haziran ayının sonlarında İspanya’ya yaptığı resmi bir ziyaret sırasında imzalandı. Ziyaret sırasında Kosiniak-Kamysz, İspanyol mevkidaşı Margarita Robles ile bir araya geldi.
Sözcü, Polonyalı Bakanın “iki hafta içinde Polonya’nın tanker-nakliye uçakları satın alma sözleşmesinin ayrıntılarını Madrid ile netleştireceğini” duyurduğunu belirterek; “Polonya 4 adet A330 MRTT tankeri sipariş edecek. Şu anda görüşmelerin son aşamasındayız.” dedi.
AB’nin Avrupa için Güvenlik Eylemi (SAFE) planı kapsamında, Polonya savunma bütçesi düşük maliyetli kredilerle yaklaşık 43,7 milyar euro (49,9 milyar dolar) tutarında bir fon kullanacak. Program, devam eden Rusya-Ukrayna savaşının ortasında üye ülkelerin savunma kapasitelerini güçlendirmelerine olanak sağlamak üzere tasarlandı ve Polonya bu fonlardan en büyük payı alacak ülke konumunda. Program, kredilerin 2030 yılı sonuna kadar kullandırılmış olmasını şart koşuyor.
Nitekim Sözcüye göre, “Avrupalı grup Airbus’tan verilecek sipariş, SAFE mekanizması aracılığıyla finanse edilecek.” Planlanan satın almanın değeri Polonya tarafından açıklanmadı. Ancak Mayıs 2026’da İtalya, yaklaşık 1,4 milyar euro (1,6 milyar dolar) değerinde bir anlaşmayla 6 adet A330 MRTT satın alma planlarını açıklamıştı.
A330 MRTT
A330 MRTT (Çok Amaçlı Tanker), Airbus A330-200 ticari yolcu uçağının askeri türevi olup, hem stratejik taşımacılık hem de havadan yakıt ikmali için uyarlanmıştır. Uçak, 2010 yılında İspanyol yetkililer tarafından onaylanmıştır ve ilk MRTT uçağı Haziran 2011’de Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri’nde hizmete girmiştir. MRTT, A310 MRTT de dahil olmak üzere önceki Airbus tanker programlarından tasarım öğelerini ve operasyonel deneyimi bünyesinde barındırmaktadır.
Uçak, çok çeşitli yakıt ikmal operasyonlarını desteklemektedir ve NATO ve ortak ülkeler tarafından kullanılan birden fazla alıcı tipiyle tam olarak birlikte çalışabilmektedir. Hizmete girdiğinden beri 310.000’den fazla uçuş saati ve 270.000 havadan yakıt ikmali saati biriktirmiştir.
A330 MRTT, alt güvertede ek tanklara ihtiyaç duymadan uçağın standart tanklarında taşınan 111.000 kilogramlık bir yakıt kapasitesine sahiptir. 3.600 kg/dak (1.200 ABD gal/dak) akış hızına sahip Airbus Hava Yakıt İkmal Bom Sistemi (ARBS), 1.300 kg/dak (420 ABD gal/dak) akış hızına sahip Cobham 905E kanat altı hortum ve drogue podları ve 1.800 kg/dak (600 ABD gal/dak) kapasiteli bir Cobham 805E Gövde Yakıt İkmal Ünitesi (FRU) dahil olmak üzere çeşitli yakıt ikmal sistemleri sunmaktadır.
Ayrıca uçak, uçuş sırasında yakıt almasını sağlayan Evrensel Hava Yakıt İkmal Haznesi (UARRSI) ile de donatılmıştır. Geliştirilmiş Görüntü Sistemi (EVS) ise her türlü hava koşulunda ve gece yakıt ikmal operasyonlarını desteklemek için yüksek çözünürlüklü 2D/3D dijital görüntülemeyle 270° görüş alanı sunmaktadır.
İlgili Olarak
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler ve Savunma Sanayii araştırmacısı.
