Polonya, Rusya’nın Ukrayna’ya düzenlediği hava saldırısı sırasında 19 İHA’nın hava sahasına girdiğini ve bunların bir kısmının Polonya ve NATO güçleri tarafından vurulduğunu açıkladı.
Avrupalı yetkililerin 10 Eylül Çarşamba günü kasıtlı bir provokasyon olarak nitelendirdiği olayda, çok sayıda Rus insansız hava aracı Polonya sınırını geçti. Yetkililer, Polonya’ya ait F-16 savaş uçaklarının, Hollanda’ya ait F-35’lerin, İtalyan AWACS gözetleme uçaklarının ve NATO’ya ait yakıt ikmal uçaklarının, Salı akşamından sabaha kadar Polonya hava sahasına giren İHA’ları düşürmek için havalandığını söyledi. Olayla ilgili NATO Sözcüsü, ittifakın hava sahasında potansiyel bir tehditle ilk kez karşı karşıya kaldığını söyledi.
AP (Associated Press) tarafından yapılan habere göre Kremlin’in Ukrayna’ya yönelik saldırı dalgası sırasında meydana gelen bu ihlal ve NATO’nun tepkisi, savaşın yayılabileceği korkusunu hızla artırmış durumda. Rusya Savunma Bakanlığı Polonya’nın hedef alınmadığını açıklarken, Moskova’nın yakın müttefiki Belarus ise sinyal kaybı nedeniyle “rotasını kaybeden” bazı insansız hava araçlarını takip ettiğini belirtti.
İHA saldırısı, Polonya’nın doğusunda en az bir eve zarar verirken NATO’nun 4. Maddesi uyarınca acil istişarelere yol açtı. Polonya Başbakanı Donald Tusk parlamentoda yaptığı açıklamada, “Polonya’nın bakış açısından, bu provokasyonun önceki tüm provokasyonlardan çok daha tehlikeli olduğu şüphesizdir. Bu durum, bizi İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana hiç olmadığı kadar açık bir çatışmaya yaklaştırıyor.” ifadelerini kullandı.
Rusya Savunma Bakanlığı, gece boyunca sürdürdüğü saldırıların Ukrayna’nın batı bölgelerindeki askeri-endüstriyel tesisleri hedef aldığını ve Polonya topraklarında planlanmış bir hedef bulunmadığını açıklarken Rusya Dışişleri Bakanlığı ise Varşova’yı Rusya’nın Ukrayna’yı işgaline bağlı olarak Moskova ile Avrupa arasındaki gerilimi tırmandırmaya çalışmakla suçladı.
ABD Başkanı Donald Trump ise resmi sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Rus İHA’larının Polonya hava sahasını ihlal etmesini, “Rusya neden Polonya hava sahasını insansız hava araçlarıyla ihlal ediyor? İşte başlıyoruz.” ifadeleri ile değerlendirdi.
Polonya’nın Rus İHA’larına karşı mücadelesi
Polonya Başbakanı Donald Tusk’a göre, gece boyunca süren operasyon 7 saat sürdü ve Salı günü saat 23:30 civarında başlayıp şafak vakti sona erdi. Polonya’nın derinliklerinde 9 noktada İHA parçaları tespit edilirken yaşanan olayda herhangi bir can kaybı bildirilmedi.
Tusk, ilk kez İHA’ların birçoğunun doğrudan Belarus’tan gelmiş gibi göründüğünü söyledi. Aynı zamanda Rus İHA’ları, Polonya hava sahasının bazı kısımlarının geçici olarak kapatılmasına ve Varşova Uluslararası Havalimanı’ndaki uçuşların askıya alınmasına neden oldu. Yine AP tarafından aktarıldığı üzere Tusk, Polonya Hava Kuvvetlerinin Hollanda’nın F-35 savaş uçaklarının yardımıyla gökyüzünde konuşlandırıldığını, müttefik radar sistemlerinin ise Polonyalı yetkililerin insansız hava araçlarının konumlarını takip etmesine yardımcı olduğunu söyledi.
Polonya Savunma Bakanlığı, müttefiklerin çabalarının F-35 ve F-16 savaş uçakları, Black Hawk helikopterleri ile Mi-24 ve Mi-17 helikopterlerini de içerdiğini açıkladı. Polonya Silahlı Kuvvetlerinin Operasyonel Komutanlığı Sözcüsü Yarbay Jacek Goryszewski basın toplantısında, “Sistemimiz bu gece gerçekten aşırı yüklendi.” dedi ve Polonya’nın gece boyunca Ukrayna ve Belarus yetkilileriyle bilgi alışverişinde bulunduğunu doğruladı.
Zelenski: “Avrupa üzerinde etkili bir hava kalkanı oluşturmalıyız”
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rus İHA’larının Polonya hava sahasını ihlal etmesine karşı “uygun bir yanıt” verilmesi gerektiğini belirterek, “Ortak bir hava savunma sistemi üzerinde çalışmalıyız ve Avrupa üzerinde etkili bir hava kalkanı oluşturmalıyız.” dedi.
Olayın ardından Rusya’ya ait Shahed tipi İHA parçalarının Polonya’nın bazı yerleşim birimlerinde bulunduğunu belirten Zelenski, resmi Telegram hesabından yaptığı açıklamada, Polonya Başbakanı Donald Tusk, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ve Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer ile telefonda görüştüğünü belirtti.
Ayrıca Zelenski, İHA saldırılarının önlenmesi konusunda Ukrayna’nın tecrübelerini paylaşmaya hazır olduklarını belirterek, “Tüm NATO üyesi ülkelerle koordinasyon sağlayacağız.” değerlendirmesinde bulundu.
İlgili Olarak
Ukrayna istihbaratı Rusya’nın savunma üretim hacmini açıkladı
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler ve Savunma Sanayii araştırmacısı.
