SASAD 2019 Performans Raporu’nu paylaştı, yıllık bazda ciro ilk kez 10 milyar doları aştı.
Savunma ve Havacılık Sanayii İmalatçılar Derneği (SASAD), 3 Temmuz 2020’de, Türk savunma sanayiinin 2019 yılına ait “Performans Raporu”nu paylaştı. Rapor genel anlamda bir çerçeve sunarken ciro ve ihracattaki artış dikkat çekmektedir. Ciro ve ihracattaki artışa rağmen alınan sipariş miktarındaki düşüş de raporda yer almaktadır.
Türkiye İhracatçılar Meclisi’nin açıkladığı 2019 yılı 1 Ocak-31 Aralık dönemi verilerine göre Türk savunma ve havacılık sanayiinin ihracatı önceki yılın aynı dönemine göre %34,6 artarak 2 milyar 740 milyon 988 bin dolar düzeyinde gerçekleşmişti.
SASAD raporunda öne çıkan veriler şu şekilde:
| 2014-2019 Savunma ve Havacılık Verileri | ||||||
| 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | |
| Ciro | $ 5.101 | $ 4.908 | $ 5.968 | $ 6.693 | $ 8.761 | $ 10.884 |
| İhracat | $ 1.855 | $ 1.929 | $ 1.953 | $ 1.824 | $ 2.188 | $ 3.068 |
| Alınan Siparişler | $ 11.000 | $ 7.686 | $ 11.913 | $ 8.055 | $ 12.204 | $ 10.671 |
| İthalat | $ 1.351 | $ 1.067 | $ 1.289 | $ 1.544 | $ 2.449 | $ 3.088 |
| Ürün/Teknoloji Geliştirme | $ 887 | $ 904 | $ 1.254 | $ 1.234 | $ 1.448 | $ 1.672 |
| Not: Sayılar milyon dolar cinsindendir | ||||||
Yukarıdaki verilere göre 2018-2019 yılları arasında savunma ve havacılık sektöründeki toplam ciroda %24,23’lük bir artış söz konusudur. Aynı şekilde diğer önemli verilerdeki değişimler de şöyle:
- İhracat: +%40,2
- Alınan Siparişler: -%13
- İthalat: +%26
- Ürün/Teknoloji Geliştirme: +%15
Ciro Kırılımı
Kişi başı ciro 147.539 dolar olurken yukarıdaki ciro kırılımına göre ihracattaki en büyük pay kara platformları/sistemlerine aittir. Kara platformlarını sırasıyla ikinci ve üçüncü olarak, havacılık (askeri ve sivil olarak) ve silah-mühimmat, füze sistemleri takip ediyor.
Savunma ve havacılık sektöründeki verilerin artışının sebebi olarak, Türkiye’nin özellikle son yıllarda Suriye, Irak ve Libya’da yürütmüş ve yürütmekte olduğu faaliyetler gösteriliyor. Bu manada, daha çok İstanbul ve Ankara çevresinde konuşlanan ve son yıllarda sayısı gittikçe artan savunma sanayii şirketleri de ön plandaki yerini koruyor.
Yurt Dışı Satış Gelirleri (YDSG)
Toplam ihracat 3.068 milyar dolar olarak verilmiş. İhracatın 705 milyon doları ABD’ye, 821 milyon doları Avrupa’ya ve 1.942 milyar doları “Diğer Ülkeler” olarak tanımlanan, Orta Doğu, Afrika ve Güney Amerika ülkelerine olduğu kaydedilmiştir.
Alınan Siparişler
2018 yılı verilerine göre yeni siparişlerin tutarı 12.204 milyon dolar olarak kaydedilmiştir. 2019 yılında ise bu veride %13’lük bir düşüş söz konusudur. 2019 yılında alınan siparişlerin toplam tutarı 10.671 milyon dolar civarında gerçekleşmiştir. Sıralamanın ise cirodaki gibi gerçekleştiği görülmektedir. Kara platformları/sistemleri birinci sırada alınan siparişlerde. Onu sivil ve askeri havacılık ve silah-mühimmat, füze sistemleri takip etmektedir.
Alınan Siparişlerin Bölgesel Dağılımı
Alınan siparişlerin bölgesel dağılımına bakıldığında %60’lık bir dilimle yurt içinden gelen siparişler ön planda. Geri kalan kısımda ise ABD’den alınan siparişler %19’luk ve Avrupa’dan alınanlar da %15’lik bir kesite sahip.
Türkiye İhracatçılar Meclisi’nin açıkladığı 2019 yılı 1 Ocak-31 Aralık dönemi verilerine göre Savunma ve Havacılık Sanayii´nin 1 Ocak – 31 Aralık 2019 tarihleri arasında en çok ihracat yaptığı ülke grupları ise şu şekilde:
| Ülke Grupları | 2018 | 2019 | Değişim |
| Afrika Ülkeleri | 84.348,61 | 75.960,87 | -9,94% |
| Avrupa Birliği Ülkeleri | 549.311,76 | 554.959,76 | 1,03% |
| Bağımsız Devletler Topluluğu | 118.302,69 | 240.912,66 | 103,64% |
| Diğer Amerikan Ülkeleri | 10.650,40 | 9.024,08 | -15,27% |
| Diğer Asya Ülkeleri | 120.470,85 | 89.759,47 | -25,49% |
| Diğer Avrupa Ülkeleri | 31.179,66 | 38.875,66 | 24,68% |
| Diğer Ülkeler | 21,56 | 22,06 | 2,29% |
| Kuzey Amerika Serbest Ticaret | 744.723,18 | 841.397,12 | 12,98% |
| Okyanusya Ülkeleri | 4.195,62 | 7.271,67 | 73,32% |
| Ortadoğu Ülkeleri | 311.187,50 | 710.144,29 | 128,20% |
| Serbest Bölgeler | 9.669,07 | 123.225,71 | 1174,43% |
| Uzakdoğu Ülkeleri | 51.895,42 | 49.434,75 | -4,74% |
| TOPLAM (x1000 Dolar) | 2.035.956,32 | 2.740.988,09 | 34,63% |
İthalat Sektörel Kırılımı
Toplam ithalat tutarının 3.088 milyon dolar olduğunu göz önüne alırsak ithal edilen ürünlerin büyük bir çoğunluğu ABD ve Avrupa’dan alınıyor. Yukarıda bahsi geçen etkinin bir benzerinin burada da hâkim olduğunu söylemek mümkün. Askeri ve sivil havacılık, ithalat kısmında ağır olan tarafı oluşturuyor.
İthalatın Gelişimi
İhracatla beraber ithalatta da belirli bir artış gözüküyor. Son 6 yıllık verilere göre bu artış %26 civarlarında.
İstihdam
Verilere bakıldığında toplamda 73.771 kişinin istihdam edildiğini söylemek mümkün. Bu sayının yaklaşık %25’ini mühendisler ve diğer %10’luk bir dilimini de üniversite mezunu kişiler oluşturmaktadır. Teknisyenler istihdamın en büyük bölümünü oluştururken yönetici sınıfın azınlık bir dilime sahip olması dikkat çekiyor.
İlgili Olarak
Savunma ve havacılık ihracatı 2020’de de büyümeye devam ediyor
