-ABD hükümeti müfettişleri, İran savaşı nedeniyle kritik mühimmatlarda yaşanan stok sıkıntısıyla ilgili bilgiler de dahil olmak üzere gazetecilere yapılan bilgi sızıntılarını araştırmak amacıyla, 50 personele yalan makinesi (polygraph) testi uyguladı.
ABD hükümeti müfettişleri, İran savaşı nedeniyle kritik mühimmatlarda yaşanan stok sıkıntısıyla ilgili bilgiler de dahil olmak üzere gazetecilere yapılan bilgi sızıntılarını araştırmak amacıyla, ABD ordusunun Müşterek Kurmay Başkanlığı’nda görev yapan 50 kişiye yalan makinesi (polygraph) testi uyguladı.
The New York Times tarafından yapılan habere göre müfettişler, Müşterek Kurmay Başkanlığı bünyesindeki askerî personel ve sivil çalışanlara, basın mensuplarına gizli bilgi aktarıp aktarmadıklarını ve ABD’nin mühimmat stoklarının azalmasıyla ilgili herhangi bir bilgi verip vermediklerini sordu.
Yalan makinesi testleri Ağustos ayında gerçekleştirildi. Bu testler, medyada ABD’nin uzun menzilli füzeler ve Patriot hava savunma önleyicileri (interceptor) gibi kritik mühimmatlarının stoklarının azaldığına ilişkin haberlerin çıkmasının ardından yapıldı. Pentagon sözcüsü Sean Parnell, gazeteye yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Bakanlık, kurum içindeki personel veya soruşturma meseleleri hakkında yorum yapmaz. Ancak ulusal güvenlikle ilgili gizli bilgilerin tüm sızıntılarını son derece ciddi bir mesele olarak ele alır ve buna uygun şekilde soruşturur.”
Azalan stoklar
Reuters’ın 4 Ağustos tarihli haberine göre, ABD Ordusu İran savaşı sırasında uzun menzilli hassas füze stokunun çok büyük bölümünü kullandı. Haberde, kaynaklara dayanılarak ATACMS ve Precision Strike Missile (PrSM) stoklarının “neredeyse tamamının” kullanıldığı öne sürüldü.
Reuters ayrıca ABD’nin küresel Tomahawk seyir füzesi stokunun da savaşın başlamasından bu yana yaklaşık yarısına yakınını kullandığını bildirdi. Bu durumun, Washington’ın gelecekte Çin veya Rusya gibi yüksek yoğunluklu bir çatışmaya girmesi halinde askerî hazırlık seviyesi konusunda soru işaretleri oluşturduğu değerlendiriliyor.
Hava savunma mühimmatlarında da benzer endişeler gündeme geldi. ABD’nin Patriot ve THAAD füzelerinde önemli miktarda azalma yaşandığına ilişkin raporlar yayımlandı. Associated Press’in aktardığı bir CSIS analizine göre savaşın başlamasından bu yana Patriot stoklarının yüzde 65’ten, THAAD stoklarının ise yaklaşık yüzde 38’den fazla azaldığı hesaplandı.
Stoklardaki azalma iddiaları Washington’ı mühimmat üretimini artırmaya da yöneltti. Pentagon, savunma şirketlerinden kritik silahların üretimini hızlandırmalarını istedi ve şirketlere üretim kapasitelerini artırmaya yönelik planlarını kısa süre içinde sunmaları için süre verdi. Bununla birlikte, özellikle hassas güdümlü mühimmatların yeniden üretilmesinin zaman aldığı ve bazı sistemlerde stokların savaş öncesi seviyelere dönmesinin yıllar sürebileceği belirtiliyor. CSIS analizlerinde, bazı kritik sistemlerin stoklarının 2027-2031 dönemine kadar savaş öncesi seviyelere ulaşamayabileceği değerlendirmesi yer aldı.
Trump: “Yeterinden fazla mühimmatımız var”
Beyaz Saray ise mühimmat stoklarının kritik seviyelere gerilediği yönündeki haberleri reddediyor. Başkan Donald Trump, ABD ordusunun operasyonların hedeflerine ulaşması için “fazlasıyla yeterli mühimmat, cephane ve silah stokuna” sahip olduğunu savundu. Yönetim ayrıca üretimin artırıldığını ve kullanılan mühimmatın yerine konulduğunu vurguluyor.
Trump’ın açıklamaları, askerî kaynaklara dayanan stok azalması haberleriyle doğrudan çelişiyor. Dolayısıyla mevcut tablo, ABD’nin mühimmat konusunda “tamamen mühimmatsız kaldığı” anlamına gelmiyor; ancak özellikle bazı yüksek değerli ve üretimi zaman alan mühimmatların stoklarında ciddi baskı oluştuğuna ilişkin çok sayıda rapor bulunuyor.
İlgili Olarak
Gaziantep Üniversitesi Makine Mühendisliği Mezunu. Savunma Sanayii ve Uluslararası İlişkiler Meraklısı
