İsveç, Birleşik Krallık liderliğindeki uçak projesinden çekildi

İsveç; Birleşik Krallık, İtalya ve Japonya tarafından geliştirilen 6. nesil uçak projesi GCAP’dan (Global Combat Air Program) çıktı.

Defence 24 tarafından yapılan habere göre, İsveç, 6.nesil uçak projesi GCAP’dan çekilme kararı aldı. Program, Birleşik Krallık, İtalya, Japonya ve İsveç tarafından finanse edilmekteydi. İsveç’in bu kararından sonra nasıl bir yol izleyeceği ise belli değil.

İsveç, çok uluslu program kapsamında diğer üç ülkeye nazaran en az finansman sağlayan ülkeydi. Bu programdan çekilme ile birlikte İsveç’in önünde birkaç seçenek mevcut. Bu seçenekler arasında, İsveç tarafından geliştirilen Gripen E/F uçakların üretimi ve gelişimi ya da 5. nesil Flygsystem 2020 projesinin geliştirilmesi ihtimaller arasında.

Flygsystem 2020 projesi

5. nesil uçak projesi olan Flygsystem 2020 projesi, 2012 yılında basına tanıtılmıştır. İsveç Kraliyet Hava Kuvvetleri tarafından geliştirilmekte olan bu projenin 2035 yılı itibarıyla hazır hale getirilmesi hedeflenmekteydi. Projenin Saab tarafından geliştirilen Gripen E/F uçaklarının yerini alması beklenirken şu ana kadar fazla bir bilginin bulunmaması projenin akıbeti sorgulamaktadır.

GCAP Projesi

İsveç ile Birleşik Krallık tarafından imzalanan mutabakat ile birlikte bu projeye daha sonrasında İtalya’da dahil oldu. Aralık 2020 itibarıyla projeye dahil olan İtalya ile birlikte Birleşik Krallık, Japonya, İtalya ve İsveç’i de dahil ederek Global Combat Air Program’ı (GCAP) oluşturdu. Projenin ortaklarından Japonya ve İsveç arasında en son Ocak 2023’te olası iş birliği için anlaşma imzalamıştı. İsveç’in projeden ayrılması ile birlikte Birleşik Krallık, İtalya ve Japonya’nın projeye devam etmesi bekleniyor.

GCAP devam ederken aynı zamanda İsveç’in tek başına geliştirdiği Flygsystem 2020 de devam etmekteydi. İsveç’in GCAP’a katılırken en büyük hedefi teknoloji transferi gerçekleştirerek kendi uçak projesini ilerletmekti. İsveç’in projeden ayrılma nedeni ise isterlerin farklı olması. Bu bağlamda ada ülkesi olan Japonya ve Birleşik Krallık’ın uzun menzilli uçaklara ihtiyacı var. Uzun menzilli, çift motorlu ve programın masraflı olmasından dolayı proje İsveç’in isterleri ile ters düşmeye başladı. İsveç için önemli olan ise tek motorlu, kısa menzilli ve ekonomik uçakların olmasıydı. Bu gibi ters düşen durumlardan dolayı İsveç’in projeden çekildiği düşünülmekte.

Bu çekilme ile birlikte İsveç muhtemelen Gripen E/F ile Flygsystem 2020 projesine odaklanacak. Ayrıca çok uluslu diğer projelere de katılma ihtimal mevcut. Bu projelere F-35, KF-21, Eurofighter Typhoon ve FCAS örnek verilebilir.