Türkiye’nin tedarik edeceği Eurofighter savaş uçaklarının, MBDA üretimi Meteor hava-hava füzeleri ve Brimstone füzeleri de dahil olmak üzere kapsamlı bir silah paketini de içerdiği aktarıldı.
Reuters’a açıklamalarda bulunan konuya yakın bir kaynak, Türkiye’nin Birleşik Krallık’tan 8 milyar sterlinlik 20 adet Eurofighter Typhoon savaş uçağı anlaşmasının, MBDA üretimi Meteor hava-hava füzeleri ve Brimstone füzeleri de dahil olmak üzere kapsamlı bir silah paketini de içerdiğini aktardı.
Henüz iki tarafın da detaylarını açıklamadığı anlaşmada Reuters’a konuşan kaynak, “Anlaşma, MBDA üretimi Meteor görüş ötesi hava-hava füzesi, gelişmiş kısa menzilli hava-hava füzesi ve Brimstone hava-kara füzesi de dahil olmak üzere kapsamlı bir silah paketi içeriyor.” ifadelerini kullandı.
27 Ekim 2025 Pazartesi günü Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer tarafından Eurofighter Typhoon savaş uçağı konusunda iş birliği anlaşması imzalanmıştı. Görüşmenin ardından basın mensuplarına değerlendirmede bulunarak, “İngiltere’den 20 adet, Katar ve Umman’dan 12’şer adet Eurofighter Typhoon almayı planlıyoruz.” diyen Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Katar’dan alınacak uçakların yeni yılın başında gelebileceğini belirtmişti.
MBDA Meteor Hava-Hava Füzesi
MBDA liderliğinde Birleşik Krallık, Almanya, İtalya, Fransa, İsveç ve İspanya’nın ortaklığıyla geliştirilen yeni nesil görüş ötesi havadan havaya füze (BVRAAM) (Beyond Visual Range Air-to-Air Missile) olan Meteor’u tanıtmaktadır. Ramjet tahrikli motoru sayesinde hedefe ulaşana kadar sürekli itki sağlayan füze, mevcut orta menzilli havadan havaya füzelere kıyasla en geniş kaçış imkansızlık bölgesine sahiptir. Hedefe kadar devam eden itki, füzenin son aşamada yüksek manevra kabiliyetini korumasını sağlar. Bu, hedefin kaçma manevralarını etkisiz hale getirir. Aktif radar arayıcısıyla her türlü hava koşulunda etkili olan Meteor, ağ merkezli yetenekleri ve ölümcül harp başlığıyla öne çıkmaktadır.
Eurofighter Typhoon, Rafale ve Gripen gibi savaş uçaklarına entegrasyonu tamamlanmış olup, F-35 ve KF-21 platformlarına da entegre edilmektedir. Füze, “parçacık tesirli savaş başlığı” sayesinde maksimum öldürücülük sağlamakta ve “rakipsiz son manevra kabiliyeti” ile birleşerek muharebe etkinliğini artırmaktadır. Ayrıca, hem (çarpma) (impact) hem de “yakınlık (proximity)” tapalarına sahip olması, farklı hedef tiplerine karşı yüksek imha olasılığı sunmaktadır. RF yakınlık tapası, hedefe doğrudan çarpma zorunluluğu olmadan, hedefle belirli bir mesafede radyo frekans (RF) sinyalleri kullanarak hedefin varlığını algılayabilen ve bu sayede savaş başlığını patlatabilen bir tapa türüdür.
Teknik Özellikler
- Ağırlık: 190 kg
- Uzunluk: 3.7 m
- Çap: 178 mm
- Fırlatma: Ray ve ejeksiyon fırlatma kabiliyetleri
- İtki: Katı yakıtlı değişken akışlı kanallı roket (ramjet)
- Arayıcı: Aktif RF
- Navigasyon ve Güdüm: Ataletsel orta seyir, veri bağlantısı ile; Otonom terminal güdümü
- Savaş Başlığı: Parçacık tesirli
- Tapalar: Çarpma ve RF yakınlık
- Menzil: Yaklaşık 200 km (124 mil)
- Kanat Konfigürasyonları: Tam kanatçıklı ve kırpılmış kanatçıklı varyantlar
Brimstone Füzesi
Kraliyet Hava Kuvvetleri Brimstone füzesini, gelişmiş, roket tahrikli, radar güdümlü ve zırhlı hedefleri uzun menzilden arayıp imha edebilen bir mühimmat olarak özetlemektedir. MBDA’ya göre Brimstone füzeleriyle donatılmış savaş uçakları, menzil, hız, esneklik, hassasiyet ve tek bir görev yüküyle birden fazla hedefi vurma yeteneğine kavuşmaktadır. Bu bağlamda füze, yakın hava desteği (CAS) için helikopterlerle mümkün olmayan hızlı bir müdahaleyi sağlar.
Brimstone, Tornado GR4’te önemli operasyonel destek sağlamış olup Eurofighter Typhoon ve MQ-9B İHA’ya entegre edilmiştir. Ayrıca füze, çeşitli İHA’larda, gelecekteki taarruz helikopterlerinde, kara ve gemi platformlarında da kullanılabilir.
Afganistan, Libya ve Irak çatışmalarında operasyonel olarak konuşlandırılan Brimstone, hem statik hem de hareketli/manevra yapan hedeflere karşı zaman açısından kritik görevlerde “cerrahi” müdahaleler gerçekleştirebilen, gündüz/gece kullanım kabiliyetine sahiptir. Dolaylı modda, hedefler ve konumları saldıran uçak tarafından görülemediğinde füze fırlatılırken, doğrudan modda pilot hedefi seçmek için yerleşik bir nişangah sistemini kullanır. Hedef, uçağın rotasından uzakta konumlanabildiğinden, pilotun füzeleri ateşlemek için manevra yapmasına gerek kalmaz. Gerçek muharebe şartlarında kendini kanıtlamış olan sistem 3 modda çalıştırılabilir:
Mod 1: Sınırlı veya hiç radar kesiti olmayan (RCS) statik hedeflere müdahale etmek için Yarı Aktif Lazer (SAL) güdüm
Mod 2: Karmaşık ortamlarda hızlı hareket eden hedefler için hem SAL hem de milimetrik dalga radar güdüm
Mod 3: At-Unut eş zamanlı hedef angajmanı
Teknik Özellikler
- Ağırlık: 50 kg
- Uzunluk: 1.8 m
- Çap: 180 mm
- Menzil: 60+ km (Brimstone II)
- Savaş Başlığı: 6.3 kg tandem yüksek patlayıcı
- Güdüm: Milimetre dalga radar + lazer/yarı aktif radar (çoklu hedef aynı anda vurma).
- Operasyonel Kullanım: İngiltere (Ukrayna krizinde güncellendi).
Eurofighter Typhoon anlaşmasındaki farklı rakamlar
Eurofighter Typhoon tedarikine ilişkin farklı rakamlar, anlaşmanın kapsamı ve tarafların paylaşımlarıyla açıklanıyor. Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer’ın açıkladığı 8 milyar sterlinlik tutar, Türkiye’nin ödeyeceği toplam paket maliyetinin üst sınırını ifade etmektedir. Bu bağlamda söz konusu tutar yalnızca 20 uçağın satışını değil; MBDA tarafından üretilen füzeleri, pilot eğitimini, yedek parçaları ve tüm entegrasyon hizmetlerini de kapsamaktadır. Buna karşılık, 5,4 milyar sterlin, yapılan ilk anlaşmanın toplam maliyeti olarak öne çıkmaktadır.
İlgili Olarak
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler ve Savunma Sanayii araştırmacısı.
