Türkiye'nin ilk Orta Menzilli Füze Motoru TEI-TJ300'ün çapı küçüldü

Türkiye’nin ilk Orta Menzilli Füze Motoru TEI-TJ300’ün 240 mm olan çapı 224mm çap olarak güncellendi

Teknopark Ar-Ge ve Teknoloji Dergisi Target’ın 11’inci sayısında TEI TUSAŞ Motor Sanayi A.Ş. Genel Müdür ve Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mahmut F. Akşit ile gerçekleştirilen söyleşide önemli detaylar yer aldı.

Akşit, motor geliştirme faaliyetleri ile ilgili soru üzerine TEI-TJ-300 motoru hakkında da bilgi verdi. Akşit,

“…Yakın zamanda TEI- TJ300 motorumuz 224 mm gibi küçük bir motor çapı ile bin 342 newton’luk bir itki seviyesine ulaşarak sınıfında bir dünya rekoruna imza atmıştır.

Turbojet ve pistonlu motorlar haricinde TEI-TS1400 motorumuz da rakibine göre hem sürekli güç anlamında hem de kalkış anında yaklaşık 100 beygir daha fazla güç verebilmektedir. Sahip olduğumuz mühendislik kabiliyetlerini ve yürütmekte olduğumuz pazar analizleri ile birleştirerek fırsat gördüğümüz pazarlara “sınıfının en iyisi” (best- in class) motorları sağlamak üzere faaliyetlerimize devam etmekteyiz.

Özgün motorlarımızı pazara sunabilmek için yurt içi ve yurt dışında gerek şirketimiz gerekse ülkemizin çıkarlarını destekleyecek şekilde iş ortaklarımızla iş birliklerine imza atmaya devam ediyoruz. Tüm bu iş birlikleri ham malzemeden kritik alt sistemlere, tasarımdan motor bakım onarım ve revizyonuna kadar geniş bir faaliyet alanını kapsamaktadır.”

açıklamasında bulundu.

Daha önceden Türkiye’nin ilk Orta Menzilli Füze Motoru TEI-TJ300 için 240 mm çapa sahip olduğu açıklanmıştı. Son yapılan açıklama ile geliştirme faaliyetlerinin devam ettiği ve gelişmelerin motorun çapını küçültmeye doğru sonuçlar verdiği görülüyor.

TEI-TJ300’den Dünya Rekoru

TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. (TEI), resmî Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, TÜBİTAK desteği ile Eylül 2017’de geliştirilmeye başlanan Türkiye’nin ilk Orta Menzilli Füze Motoru TEI-TJ300’ün 1342 N itki kuvvetine ulaşarak sınıfında dünya rekoru kırdığını bildirdi. TEI, söz konusu gelişmeyi sosyal medya hesabı üzerinden “TEI’den Dünya Rekoru! TÜBİTAK desteğiyle geliştirdiğimiz Türkiye’nin ilk Orta Menzilli Füze Motoru TEI-TJ300, 240mm (224 mm son açıklama) çap ile 1342N itki kuvvetine ulaşarak sınıfında dünya rekoru kırdı.“ ifadelerine yer vererek açıklamıştı.

https://twitter.com/TEI_TUSAS/status/1382978106017865729?s=20

Hatırlanacağı üzere, tamamen millî olarak tasarlanıp geliştirilen ve imal edilen turbojet motorunun ilk prototip testi 25 Şubat 2020 tarihinde başarılı bir şekilde gerçekleştirildi. 19 Haziran 2020 tarihinde TJ300’ün ilk çalıştırma ise testi gerçekleştirildi. Orta Menzilli Yerli Füze Motoru TEI-TJ300 Çalıştırma ve Tanıtım Töreni, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank’ın katılımı ile Eskişehir’deki TEİ tesislerinde gerçekleşti. Testler sırasında motor 26174 RPM hıza ulaştı.

Varank testi gerçekleştirilen motor ile ilgili şunları söylemişti:

“TJ-300 oldukça küçük, çap olarak küçük olmasına rağmen 1300 Newton itki verebilen yani yaklaşık 400 beygire yakın güç üretebilen bir motor. Bu motor başlangıçta orta menzilli gemisavar füzelerinde kullanılmak üzere tasarlansa da birçok platformda kullanılabilecek.”

Türkiye’nin Orta Menzilli ilk Gemisavar Füze Motoru TEI-TJ300

TEI-TJ300, füze sistemlerine uyarlanabilmesi için 240 mm (224 mm son açıklama) gibi kısıtlı bir çapta, bu itki sınıfında güç üretebilen dünyadaki ilk motordur. Motor boyutlarındaki zorlayıcı kısıtlar, ilgili füze sisteminin kullanım alanını bir çok platforma uyacak şekilde genişletmektedir. TEI-TJ300 motoru 5000 ft irtifada ses hızının %90’ına varan yüksek hızlarda çalışabilme özelliğine sahiptir. Herhangi bir başlatıcı sisteme (marş motoru) ihtiyaç olmadan rüzgar etkisi (windmilling) ile başlayabilme özelliği platformun hem hava, hem deniz, hem de kara savunma sistemlere uygulanabilmesini mümkün kılmaktadır.