Anasayfa Özgün Yazılar 2019 Uluslararası Silah Transferleri | İthalatçı Ülkeler

2019 Uluslararası Silah Transferleri | İthalatçı Ülkeler

0

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI)’nın Uluslararası Silah Transfer Trendleri 2019 Raporu yayınlandı. Rapor uluslararası silah ticaretindeki değişimleri gözler önüne seriyor. Daha önce raporda yer alan ihracatçı ülkeler ile ilgili gelişmeleri sizlere aktarmıştık. Bu yazıda ithalatçı ülkeler ile ilgili hususları aktaracağız.

Global ölçekte silah transferlerinde 2015-2019 döneminde 2010-2014 dönemine göre %5,5 oranında artış gözlendi. 2010-2014 döneminde ise 2005-2009 dönemine göre %20 oranında artış yaşanmıştı.

2015-2019 döneminde dünyanın en büyük beş silah ihracatçısı sırasıyla ABD, Rusya, Fransa, Almanya ve Çin olurken en büyük beş ithalatçısı Suudi Arabistan, Hindistan, Mısır, Avustralya ve Çin oldu.

En çok silah ithal eden 40 ülke

Silah İthalatındaki Payı (%) 2010-2014 dönemine göre değişim oranı
2015–2019
Ana İhracatçılar (Toplam ihalattaki payı, %) 2015–19
İthalatçı 2015–2019 2010–2014 1. 2. 3.
1 Suudi Arabistan 12 5.6 130 ABD (73) BK (13) Fransa (4.3)
2 Hindistan 9.2 14 -32 Rusya (56) İsrail (14) Fransa (12)
3 Mısır 5.8 1.9 212 Fransa  (35) Rusya (34) ABD (15)
4 Avustralya 4.9 3.7 40 ABD (68) İspanya (21) Fransa (3.6)
5 Çin 4.3 4.4 3.3 Rusya (76) Fransa (8.8) Ukrayna (6.9)
6 Cezayir 4.2 2.6 71 Rusya (67) Çin (13) Almanya (11)
7 Güney Kore 3.4 3.5 3.3 ABD (55) Almanya (30) İspanya (7.8)
8 BAE 3.4 4.4 -18 ABD (68) Fransa (11) Hollanda (3.4)
9 Irak 3.4 1.8 98 ABD (45) Rusya (34) Güney Kore (8.6)
10 Katar 3.4 0.5 631 ABD (50) Fransa (34) Almanya (9.2)
11 Pakistan 2.6 4.5 -39 Çin (73) Rusya (6.6) İtalya (6.1)
12 Vietnam 2.2 2.6 -9.3 Rusya (74) İsrail (12) Belarus (4.9)
13 ABD 2.0 3.3 -37 Almanya (21) BK (17) Hollanda (13)
14 İsrail 2.0 0.7 181 ABD (78) Almanya (16) İtalya (6.2)
15 Türkiye 1.8 3.7 -48 ABD (38) İtalya (24) İspanya (19)
16 Japonya 1.8 1.1 72 ABD (96) BK (2.4) Sweden (1.6)
17 Endonezya 1.8 1.9 -4.6 ABD (20) Hollanda (18) Güney Kore (16)
18 Birleşik Krallık (BK) 1.7 1.5 17 ABD (67) Güney Kore (21) Almanya (4.7)
19 Singapur 1.7 2.5 -29 ABD (37) İspanya (24) Fransa (18)
20 Bangladeş 1.6 0.9 93 Çin (72) Rusya (15) BK (2.4)
21 İtalya 1.5 0.6 175 ABD (62) Almanya (25) İsrail (6.5)
22 Tayland 1.2 0.8 67 Güney Kore (21) Çin (21) Ukrayna (14)
23 Umman 1.2 1.0 24 BK (45) ABD (13) Norveç (12)
24 Norveç 1.1 0.7 67 ABD (77) İtalya (7.9) Güney Kore (7.2)
25 Kazakistan 1.0 0.3 238 Rusya (90) İspanya (3.2) Çin (2.1)
26 Tayvan 0.9 1.7 -41 ABD (100)
27 Kanada 0.9 0.9 4.2 ABD (56) Hollanda (11) İsrail (9.6)
28 Yunanistan 0.9 0.7 39 Almanya (64) ABD (19) BK (7.5)
29 Afganistan 0.9 1.5 -38 ABD (87) Brezilya (8.8) Kanada (1.2)
30 Azerbaycan 0.8 1.5 -40 İsrail (60) Rusya (31) Türkiye (3.2)
31 Fas 0.8 2.3 -62 ABD (91) Fransa (8.9) BK (0.3)
32 Ürdün 0.8 0.5 54 ABD (30) Hollanda (30) Rusya (10)
33 Myanmar 0.7 1.1 -32 Çin (49) Rusya (16) Hindistan (14)
34 Brezilya 0.6 1.0 -37 Fransa (26) ABD (20) BK (17)
35 Filipinler 0.6 0.1 403 Güney Kore (32) Endonezya (21) ABD (19)
36 Meksika 0.6 0.5 17 ABD (64) İspanya (9.5) Fransa (8.5)
37 Belarus 0.6 0.2 186 Rusya (98) Ukrayna (1.2) Çin (0.5)
38 Hollanda 0.6 0.7 -21 ABD (76) Almanya (13) İtalya (7.6)
39 Kuveyt 0.5 0.7 -22 ABD (70) Fransa (9.5) İsviçre (7.1)
40 Polonya 0.5 0.6 -14 ABD (29) Almanya (18) İtalya (14)

İlk beş ülke silah ithalatının %36’sını oluşturuyor

Suudi Arabistan, Hindistan, Mısır, Avustralya ve Çin dünyanın en büyük beş silah ithalatçısı olarak 2015-2019 yılları arasında toplam silah ithalatının %36’sını oluşturdu. Bunlar arasında Suudi Arabistan, Hindistan ve Çin, 2010-2014 döneminde de ilk beş arasındaydı. 2010-2014 döneminde en çok silah ithalatı yapan 5 ülke arasında yer alan Pakistan ve BAE listelerde geriledi.

Bölgesel olarak Asya ve Okyanusya 2015-2019 döneminde silah ithalatının %41’ini oluşturuyor.

Suudi Arabistan lider

Suudi Arabistan (SA) 2010-2014 döneminde  %5.6’lık pay ile küresel silah ithalatında 2’nci sırada yer alıyordu. SA, 2015-2019 döneminde silah alımlarını %130 artırarak %12’lik pay ile Hindistan’ı geçerek dünyanın en büyük silah ithalatçısı oldu.

ABD, Suudi Arabistan silah ithalatının %73’ünü tek başına karşılıyor.

Suudi Arabistan’a ait Eurofighter Typhoon savaş uçakları

Yemen Savaşı ve Kaşıkçı olayı nedeniyle Kanada ve İspanya gibi birçok batılı ülke tarafından SA’ya yönelik ambargo kararları alınmış olmasına rağmen bu kararlar işlevsel olmadı. Karar alıcı ülkeler ya kararları çeşitli kalıplar ile sınırlandırdı ya da kararlar kısa süre zarflarında kaldırıldı.

Çin, İnsansız Hava Aracı (İHA) ve ilgili alt sistem ürünleri ile SA’ya ciddi satışlar yapmış olsa da Suudi Arabistan silah ithalatının %1’inden azını oluşturdu.

Hindistan’ın ithalatında denge değişimi

Hindistan hala büyük bir silah ithalatçısı olmasına rağmen bir önceki döneme göre ithalat oranında %32 düşüş neticesinde küresel silah ithalatında %9.2’lik pay ile ikinci sıraya geriledi.

Hindistan yerel savunma sanayiini geliştirmek için güçlü bir çaba harcıyor. “Hindistan’da üret” programı ile bu konuda yoğun çaba harcayan Hindistan hala çok ciddi miktarda silah alımı gerçekleştiriyor. Ancak alım sözleşmelerinin birçoğu ürünlerin Hindistan’da montajlanması veya kısmi teknoloji transferi içeriyor. Bu durum Hindistan’a satış yapmak isteyen ülkeler arasında en belirleyici unsurlardan biri oluyor. Teknoloji transferi ve montaj konusunda verilen tavizler Hindistan’a sözleşme almak için önemli bir avantaj sağlıyor.

Hindistan’a ait Mirage savaş uçakları

ABD’nin Hindistan’a yönelik silah ihracatı bir önceki döneme göre %51 oranında düştü. İsrail ve Fransa’nın Hindistan’a silah ihracatı ise bir önceki döneme göre sırasıyla %175 ve %715 oranında arttı.

Hindistan’a en çok silah ihraç eden Rusya’nın satışı ise %47 oranında geriledi.

Mısır’ın ithalatında devasa artış

Mısır, 2015-2019 yılları arasında bir önceki döneme göre %212’lik büyüme ile %5.8 paya ulaşarak dünyanın en büyük üçüncü silah ithalatçısı oldu.

SIPRI, Mısır’ın olağanüstü silahlanmasını Libya ve Yemen’deki askeri katılımı ile Sina’daki terör operasyonları ile temellendiriyor. Ancak Mısır’ın silahlanmasındaki temel artış bu kriterlerin dışında ülkede darbe yolu ile göreve gelen yönetimin silah alımlarını uluslararası meşruiyeti için kullanmasından ileri geliyor. Mısır bu yolla askeri gücünü artırırken birçok ülke ile ilişkileri canlı tutmayı sağlıyor.

Mısır Ordusu M1A1

Mısır’ın askeri kanadının güçlenmesi özellikle Körfez ülkelerinden ciddi biçimde destek alıyor.

Mısır’ın 2015-2019 döneminde silah ithalatının %69’unu Fransa (%35) ve Rusya (%34) karşıladı. ABD’nin Mısır’daki bir önceki dönem %47’lik pazar payı %15’e geriledi.

Avustralya kademeli büyüyor

Avustralya silah ithalatında 2015-2019 döneminde %40 artış gerçekleştirerek küresel silah ithalatındaki payını %4.9’a ulaşarak 4. sıraya yükseldi. Çin’in bölgede güçlenmesinden çekinen Avustralya modern sistemler ile envanterini güçlendiriyor.

Çin’e karşı doğal müteffik olarak ABD’yi benimseyen Avustralya silah ithalatının %68’ini ABD’den yapıyor. Avustralya, ABD dışında gerçekleştirdiği alımlarda ise Avrupa kapısını çalıyor.

Çin sabit duruyor

Çin %0.1 oynama ile küresel silah ithalatında %4.3 paya sahip. Listede beşinci sırada bulunan Çin’in en çok silah ithal ettiği ülke %76’lık pay ile Rusya. Çin Rusya’dan hava savunma sistemleri, savaş uçakları ve uçak motorları alımlarını sürdürüyor. Özellikle uçak motorları Çin’in yumuşak karnı durumunda.

Rusya’yı %8.8 pazar payı ile Fransa izliyor.

Uç değişimler

Listedeki ilk beşin dışında uç değişimler diyebileceğimiz ithalat anlamında oransal olarak büyük büyüme ve küçülmeler var.

Cezayir’e ait Su-30

Özellikle Cezayir silah ithalatını %71 oranında artırarak küresel silah ithalatının %4.2’sini tek başına gerçekleştirmiş oldu. Cezayir küresel sıralamada 6. sıraya yerleşti.

Cezayir’in en çok silah ithal ettiği üç ülke sırasıyla Rusya (%67), Çin (%13) ve Almanya (%11). Cezayir’in Rusya’dan savaş uçakları, tanklar ve hava savunma sistemleri aldığı biliniyor. Cezayir’in Almanya’dan temin ettiği sistemler arasında zırhlı muharebe araçları öne çıkıyor.

Irak silah ithalatını %98 oranında artırarak küresel silah ithalatında %3.4’lük bir pay sahibi oldu.

Katar silah ithalatında %634’lük büyüme

Katar’ın silah ithalatında 2015-2019 döneminde 2010-2014 dönemine göre %631 gibi devasa bir büyüme gerçekleşti. Katar bu büyüme ile küresel silah ithalatındaki %0.5’lik payını %3.4’e taşıdı. Katar ülkenin gerek fiziki gerek demografik boyutuna oranla fazla silahlanan bir ülke. Bu durum Körfez Krizi’nden öncede süregeliyordu ancak Katar, kriz ile birlikte özellikle hava kuvvetlerine oldukça fazla sayıda savaş uçağı sipariş etti.

Katar’a ait Leopard 2A7+ ve PzH2000

Katar’ın silah ithalatında 1’inci sırada %50’lik pay ile ABD yer alırken, Fransa %34 ile 2’nci sırada yer alıyor. Almanya ise %9.2’lik oranla 3’üncü sırada yer alıyor.

Katar’ın ABD’den F-15, Fransa’dan Rafale ve Birleşik Krallıktan Eurofighter savaş uçakları sipariş etti. Katar ayrıca Almanya’dan Leopard 2A7+ tankları ve PzH2000 KMO’ları sipariş etti. Büyük sınıf muharip gemiler için İtalyanlar ile anlaşan Katar, Türkiye’ye ise karakol botu, eğitim gemisi, çeşitli zırhlı araçlar ve Bayraktar TB2 İHA siparişi verdi.

İsrail hem ithalatta hem ihracatta büyüyor

İsrail’in silah ithalatında 2015-2019 döneminde 2010-2014 dönemine göre %181 gibi büyük bir büyüme gerçekleşti. İsrail’in silah ithal ettiği ilk üç ülke sırasıyla ABD (%78), Almanya (%16), İtalya (%6.2).

İsrail’in ABD’den gerçekleştirdiği silah ithalatının bu kadar yüksek olmasının üç temel sebebi bulunuyor. İlk sebep ABD’nin İsrail’e yaptığı silah alımları için kullanılan maddi yardımlar. Bu yardımların büyük kısmını İsrail’e ayrılan fon kapsamında İsrail’in ABD şirketlerinden silah almasını içeriyor. Ayrıca İsrail Hava Kuvvetleri’nin tüm muharip filosu ABD yapımı savaş uçaklarından oluşuyor. İsrail ABD’den F-35 ve F-15 gibi pahalı savaş uçaklarının yanı sıra önemli miktarda komponent ve farklı araç gereçte ithal ediyor.

İsrail Deniz Kuvvetleri de büyük oranda Almanya’dan temin edilen platformların yerel elektronik sistemler ile donatılması ile ikame ediliyor. İtalya’dan ise genel anlamda hava platformları ve elektronik sistemler alınıyor.

İtalya F-35 tedariğinin de etkisiyle silah ithalatını %175 oranında artırarak küresel silah ithalatının %1.5’ini sağlamış oldu.

Kazakistan %238 artışla küresel silah ithalatının %1’ini sağlıyor. Kazakistan’ın Rusya’dan satın aldığı savaş uçakları bun artışta önemli rol oynuyor.

Türkiye’nin ithalatı azalıyor

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI)’nün yayınladığı yeni verilere göre Türkiye 2015-2019 yılları arasında silah ithalatını %48 oranında azalttı.

Türkiye 1995-1999 yılları arasında dünyanın 3’üncü büyük silah ithalatçısıydı. 2005-2009 yılları arasında 9’uncu sıraya gerileyen Türkiye 2015-2019 yıllarında ise 15’inci sıraya düştü. Türkiye’nin 2010-2014 yıllarındaki global silah ithalatındaki payı %3,7’den 2015-2019 yıllarında %1,8’e geriledi.

SIPRI raporuna göre Türkiye’nin silah ithalatı %48 azaldı

2019 Uluslararası Silah Transferleri | İhracatçı Ülkeler

 

Kocaeli Üniversitesi Bilgisayar Programcılığı Mezunu ve amatör fotoğrafçı. Teknoloji, otomotiv, uluslararası ilişkiler ve savunma sanayii meraklısı. Savunma sanayii araştırmacısı.

İlgini Çelebilir!

Geliştirilmiş Orta Menzilli Havadan Havaya Füze: AMRAAM

ABD’li Raytheon şirketi tarafından geliştirilen AMRAAM füzesinin adı Geliştirilmiş O…